Eski Enerji ve Ekonomi Bakanlığı Müsteşarı Erkan Okandan, asgari ücret ve hükümetin uygulamalarına ilişkin yazılı bir açıklama yaptı.
Okandan açıklamasında, hükümeti “en hafifinden ifade edersek aciz ve iş bilmez bir hükümet” olarak niteleyerek, “neyi ne zaman nasıl yapacağından bihaber” olduğunu savundu.
Bu değerlendirmenin kendisine ait bir yorum olmadığını belirten Okandan, “bunu ben demiyorum her vesileyle uygulamadıkları, çiğnedikleri KKTC Anayasası söylüyor” ifadesini kullandı.
Okandan, Anayasa’nın başlangıç bölümünde, devletin sosyal adalet ve eşitlik ilkelerine bağlı olduğunun, halkın refahını ve güçsüzlerin korunmasını esas aldığının belirtildiğini hatırlattı. Bu yaklaşımın, “devletin zayıfın yanında olduğu anlayışının temel dayanağı” olduğunu kaydetti.
Açıklamada ayrıca Anayasa’nın 54’üncü maddesine dikkat çekilerek, bu maddede devletin sosyal adaletin gerçekleşmesini sağlamakla, çalışanları, işsizleri, yaşlıları, engellileri ve korunmaya muhtaç kesimleri desteklemekle yükümlü olduğunun açıkça yer aldığı ifade edildi. Okandan, bu maddenin “devlet zayıfın yanındadır anlayışının en somut ifadesi” olduğunu vurguladı.
Hükümetin bu anayasal hükümlerin aksine hareket ettiğini savunan Okandan, “çalışanların ve ücret anlamında en düşük ücreti alan, yani ekonomik olarak en zayıf olan asgari ücretlinin yanında durmadığını” ileri sürdü. Çalışanların temsilcisi olan sendikanın, asgari ücret artışının “yüzde 21,66’ya kadar düştüğünü açıklamasına rağmen” bu durumun dikkate alınmadığını belirtti.
Okandan, 60 bin 618 TL olarak açıklanan asgari ücretin nasıl hesaplandığını da maddeler halinde paylaştı.
Buna göre:
1 Ocak 2025 tarihindeki brüt asgari ücretin 43 bin 469 TL olduğu,
İstatistik Kurumu tarafından açıklanan 2025 yılı enflasyonunun yüzde 39,45 olarak belirlendiği,
Bu oranın 1 Ocak 2025 tarihindeki ücrete konsolide edilmesiyle 60 bin 618 TL rakamına ulaşıldığı,
1 Temmuz itibarıyla yürürlükte olan 51 bin 202 TL’lik brüt asgari ücrete yüzde 18,39 oranında artış uygulanarak yine 60 bin 618 TL’nin bulunduğu ifade edildi.
Bu hesaplamalara atıfta bulunan Okandan, “görüldüğü üzere efendilerde hesap kitap gırla, hepsi bir deha” ifadelerini kullandı. Hükümetin hesaplama konusundaki hassasiyetine dikkat çekerek, “bu kadar hassas insanlarsanız bir zahmet KKTC Anayasası’na da baksaydınız bakalım neler yazar” dedi.
Açıklamada, söz konusu karara onay veren masadaki devlet temsilcilerinin, bakan dahil olmak üzere tamamının “1 Ocak tarihi itibarıyla maaşlarına yüzde 21,66 artış aldığını” da öne sürdü.
Okandan, “gücünüz asgari ücretliye mi yetti” ifadesini kullanarak, hükümete eleştirilerini sürdürdü. Eğer hesaplama konusunda bu kadar hassasiyet gösteriliyorsa, “yasada değişiklik yapılıp kamudan maaş alanlar için de aynı yasal düzenlemenin yapılması gerektiğini” savundu.
Bunun mümkün olmadığını belirten Okandan, “yasaların geriye dönük işlemediğini, kamu çalışanları ve emeklilere yılın başında yapılacak artışın nasıl uygulanacağının yasayla düzenlendiğini” hatırlattı. Böyle bir niyet olması durumunda, önceden yasal düzenleme yapılması gerektiğini ifade eden Okandan, “bunun yanında gücünüz de yetmezdi çünkü sendikalar anında gereken tepkiyi koyardı” değerlendirmesinde bulundu.
Okandan'ın yaptığı açıklamanın tamamı şu şekilde:
"Bu hükümet, en hafifinden ifade edersek aciz ve iş bilmez bir hükümettir.
Neyi ne zaman, nasıl yapacağından bihaberdir.
Bunu ben demiyorum; her vesileyle uygulamadıkları, çiğnedikleri KKTC Anayasası söylüyor.
Bakın Anayasa’nın girişinde ve ilgili maddesinde ne yazar:
• KKTC Anayasası’nın başlangıcında, devletin sosyal adalet ve eşitlik ilkelerine bağlı olduğu, halkın refahını ve güçsüzlerin korunmasını esas aldığı belirtilir.
• Bu bölüm, “devletin zayıfın yanında olduğu” anlayışının temel dayanağıdır.
Madde 54 – Sosyal ve ekonomik haklar
• Devletin görevi, sosyal adaletin gerçekleşmesini sağlamak, çalışanları, işsizleri, yaşlıları, engellileri ve korunmaya muhtaçları desteklemektir.
• Bu madde, “devlet zayıfın yanındadır” anlayışının en somut ifadesidir.
Hükümet, Anayasa’nın 54’üncü maddesinde yazılanın aksine; çalışanların ve ücret anlamında en düşük ücreti alan, yani ekonomik olarak en zayıf olan asgari ücretlinin yanında durmadı.
Çalışanların temsilcisi sendika, artış oranının yüzde 21,66’ya kadar düştüğünü açıklamasına rağmen, açıklanan 60.618 TL’lik asgari ücreti nasıl buldular?
1 Ocak 2025 tarihindeki brüt asgari ücret: 43.469 TL
İstatistik Kurumu tarafından açıklanan 2025 enflasyonu: yüzde 39,45
1 Ocak 2025 tarihindeki rakama yüzde 39,45 konsolide yapıldığı zaman bulunan rakam: 60.618 TL
Bu rakama ulaşabilmek için, 1 Temmuz itibarıyla yürürlükte olan 51.202 TL’lik brüt asgari ücrete yüzde 18,39 konsolide yaparak açıkladıkları 60.618 TL’yi buldular.
Görüldüğü üzere efendilerde hesap kitap gırla, hepsi bir deha.
Bu kadar hassas insanlarsanız madem, bir zahmet baksaydınız KKTC Anayasası’na bakalım neler yazar.
Bu arada bu karara onay veren masadaki devlet temsilcilerinin — ki buna bakan da dahildir — tümü, 1 Ocak tarihi itibarıyla maaşlarına yüzde 21,66 artış aldı.
Gücünüz asgari ücretliye mi yetti?
Madem bu kadar hassas hesaplar yapma cibiliyetine sahipsiniz, yasada değişiklik yapıp kamudan maaş alanlar için de aynı yasal düzenlemeyi yapsaydınız.
Ama yapamazsınız değil mi?
Çünkü yasalar geriye dönük işlemez. Kamu çalışanı ve emeklilerine yılın başında yapılacak artışın nasıl yapılacağı yasayla düzenlenmiştir. Böyle bir niyetiniz olsaydı, önceden yasal düzenlemenin yapılması gerekirdi.
Bunun yanında gücünüz de yetmezdi; çünkü sendikalar anında gereken tepkiyi koyardı."
