Evrensel Hasta Hakları Derneği, Cumhuriyet Meclisi’nde görüşülmekte olan Sağlık Yasa Tasarısı’nın halk sağlığı açısından ciddi riskler barındırdığı uyarısında bulundu. Dernek tarafından yapılan yazılı açıklamada, söz konusu tasarının yalnızca bir idari düzenleme olmadığı, hasta haklarını zedeleyen ve sağlık sistemini doğrudan tehdit eden bir kriz noktası olduğu vurgulandı.
Açıklamada, tasarıda tıpta uzmanlık eğitiminin merkezi bir sınav sistemi olmaksızın üniversitelerin inisiyatifine bırakılmasının öngörüldüğüne dikkat çekilerek, bu yaklaşımın nitelikli uzman hekimlik ilkesini zayıflattığı ifade edildi. Dernek, “Eğitimde keyfiyet, hastanın hayatına mal olur” değerlendirmesinde bulundu.
“BU BİR HASTA HAKKI VE HUKUK İHLALİDİR”
Evrensel Hasta Hakları Derneği, yetkin olmayan sağlık profesyonellerinin hasta güvenliğini doğrudan tehdit ettiğini belirterek, bunun aynı zamanda bir hukuk ihlali olduğunu savundu. Açıklamada, yeterlilik eksikliğinin şu hasta haklarının ihlali anlamına geldiği kaydedildi:
Zarar Görmeme Hakkı: Yetkin olmayan müdahaleler, ölüm ya da kalıcı hasar riskini artırıyor.
Sağlık Hakkı: Her bireyin nitelikli sağlık hizmetine erişim hakkı zedeleniyor.
Bilgi Alma ve Rıza Hakkı: Yetersiz bilgiye sahip hekim, hastayı doğru bilgilendiremez; rıza geçersiz hale gelir.
Personel Seçme Hakkı: Hasta, yeterliliği belirsiz kişiler arasında bilinçli tercih yapamaz.
Mahremiyet ve Saygı Hakkı: Hatalı, etik dışı ve saygısız uygulamaların artması kaçınılmaz olur.
“KALİTE STANDARTLARININ GECİKMESİ SESSİZ BİR KRİZDİR”
Açıklamada ayrıca, yasa tasarısında yer alan ancak henüz hayata geçirilemeyen sağlık hizmeti kalite standartlarının hasta güvenliği açısından hayati öneme sahip olduğu belirtildi. Dernek, yasanın bu haliyle geçmemesi durumunda kalite standartlarının da uygulanamayacağına dikkat çekerek şu uyarıda bulundu:
“Denetimsiz klinikler, keyfi uzman yetiştirme süreçleri, belirsiz uygulamalar ve artan tıbbi hatalar ile şikâyetler kaçınılmaz olacaktır.”
ÇÖZÜM ÖNERİSİ: MERKEZİ VE DENETLENEBİLİR UZMANLIK SİSTEMİ
Evrensel Hasta Hakları Derneği, çözüm önerisini de kamuoyuyla paylaştı. Buna göre, merkezi bir tıpta uzmanlık sınavı sisteminin kurulması gerektiği vurgulandı. Dernek, bu sistemin yalnızca siyasi otoriteye bırakılmaması; YÖDAK, sağlık meslek örgütleri ve sivil toplumun katılımıyla bağımsız ve denetlenebilir bir yapıda oluşturulması gerektiğini ifade etti.
“BİLİME VE LİYAKATE KULAK VERİN”
Açıklamanın sonunda yetkililere çağrıda bulunan Dernek, şu ifadelere yer verdi:
“Sağlıkta keyfiyete değil bilime, siyasete değil liyakate, suskunluğa değil hasta haklarına kulak verin. KKTC Meclisi’ni ve ilgili tüm makamları, halk sağlığını geri dönülmez biçimde zedeleyecek düzenlemelere karşı durmaya ve bu tarihi sorumluluğu üstlenmeye davet ediyoruz.”