GKRY lideri Nikos Hristodulidis’in, “Türkiye adım atarsa biz de karşılık veririz” şeklindeki açıklamaları ile NATO odaklı ‘takas’ önerileri, önümüzdeki altı ayın en sert diplomatik başlıklarından biri olmaya aday.
14 Yıl Sonra Yeniden Başkanlık
Güney Kıbrıs, AB Konseyi Dönem Başkanlığını ikinci kez üstlenirken, bu süreç Birliğin stratejik özerklik, savunma politikaları ve genişleme tartışmalarının yoğunlaştığı bir döneme denk geliyor. Lefkoşa yönetimi her ne kadar başkanlığı “ulusal sorunlar için kullanmama” taahhüdünde bulunsa da, Türkiye’nin AB savunma projelerine (SAFE ve Avrupa Savunma Ajansı) katılımını veto etmeyi sürdürüyor.
Savunma, Göç ve Ortadoğu Gündemi
Dönem başkanlığının programı üç ana başlık etrafında şekillendirildi:
- AB’nin savunma ve göç yönetiminin güçlendirilmesi
- Ortadoğu ile siyasi ve diplomatik ilişkilerin derinleştirilmesi
- Enerji ve sağlık maliyetleri gibi vatandaşların günlük yaşamını etkileyen sorunlar
Cumhurbaşkanı Hristodulidis, Ortadoğu liderlerini adada bir araya getirmeyi planlarken, Türkiye ile ilişkilerin ilerlemesini “Ankara’nın yükümlülüklerini yerine getirmesi” şartına bağladı.
NATO ve PFP Takası Gündemde
Hristodulidis, dönem başkanlığı öncesinde dikkat çeken bir öneri ortaya koydu. Buna göre; Türkiye’nin, Kıbrıs’ın NATO ile kurumsal bağ kurmasını sağlayan “Barış İçin Ortaklık” (PFP) sürecine onay vermesi ve çözüm yönünde adım atması halinde, GKRY’nin de Türkiye–AB ilişkilerindeki engelleyici tutumunu esnetebileceği ifade edildi.
Ancak Ankara’nın, Kıbrıs’ın NATO üyeliği ya da kurumsal ilişkisi konusundaki “kırmızı çizgi” politikasını sürdürmesi bekleniyor.
Davetiye Diplomasisi: Erdoğan ve Fidan Gündemde mi?
Dönem başkanlığı süresince adada düzenlenecek iki toplantı, diplomatik dengeler açısından kritik görülüyor:
- 23–24 Nisan 2026: Lefkoşa’da gayriresmi Liderler Zirvesi
- 27 Mayıs 2026: Limasol’da AB Dışişleri Bakanları (Gymnich) Toplantısı
Bu toplantılara Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın davet edilmesi ihtimal dahilinde. Ancak Türkiye’nin, 2012’de olduğu gibi GKRY’yi resmen muhatap almadan temaslarını AB kurumları üzerinden yürütmesi öngörülüyor.
Brüksel’in Savunma Açmazı
AB içinde, Türkiye’nin gelişen savunma sanayisi ve askeri kapasitesi nedeniyle iş birliğinin artırılmasını savunan ülkelerin sayısı artıyor. Buna karşın Kıbrıs meselesi, bu iş birliğinin önündeki en önemli kurumsal engel olmaya devam ediyor.
Nisan 2024 AB Zirvesi sonuçlarına atıfta bulunan dönem başkanlığı programında, Türkiye ile ilişkilerin ilerlemesi için Kıbrıs müzakerelerinde somut ilerleme şartı yeniden vurgulandı.
Öte yandan Hristodulidis, 23 Nisan 2026’da Lefkoşa’da, AB üyesi 27 ülkenin liderlerinin yanı sıra Doğu Akdeniz ve Körfez ülkelerinin liderlerini bir araya getirecek geniş katılımlı bir zirve düzenleneceğini de duyurdu.
