Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin Cumartesi günü yaptığı açıklamada, ülkesinin ve Kuzey Kore'nin bölgesel güvenlik ve istikrarı sağlamak için çabalarını koordine ettiğini söyledi.

Putin, Kore'nin Kurtuluş Günü'nün 81. yıldönümü vesilesiyle Kuzey Kore lideri Kim Jong Un'a gönderdiği telgrafta, Moskova ile Pyongyang arasındaki ilişkilerin "benzeri görülmemiş bir kapsamlı stratejik ortaklık düzeyine" ulaştığını söyledi.

Kremlin tarafından yayınlanan telgrafta Putin, "Ülkelerimiz bölgesel güvenlik ve istikrarı sağlamak için tüm alanlarda aktif olarak işbirliği yapıyor ve çabalarını koordine ediyor" dedi.

Ayrıca, Rus ve Kore halklarının yararına, daha adil ve gerçekten demokratik bir dünya düzeni kurma amacıyla, ikili ve uluslararası gündemdeki acil konular üzerinde ortak çalışmalarına devam edeceklerine olan güvenini dile getirdi.

Moskova ve Pyongyang, Haziran 2024'te kapsamlı bir stratejik ortaklık anlaşmasının imzalanmasının ardından son iki yılda siyasi, askeri ve ekonomik bağlarını önemli ölçüde genişletti.

Japonya'nın II. Dünya Savaşı'ndaki yenilgisini ve Kore Yarımadası'ndaki 35 yıllık sömürge yönetiminin sona ermesini simgeleyen bu bayram, Güney Kore'de de kutlanmaktadır.

ABD, onlarca ülkeye Çin ile yapay zeka yarışında taraf seçmeleri gerektiğini söylemeye hazırlanıyor ve Reuters tarafından incelenen bir iç taslağa göre, Pekin'in rakip birliğine katılmaları halinde ABD liderliğindeki yapay zeka koalisyonundan dışlanacakları konusunda uyarıda bulunuyor.

Washington, geçen yıl Pekin ile yaşanan şiddetli teknoloji rekabeti ortamında yapay zeka modelleri, yarı iletkenler ve kritik mineraller için tedarik zincirlerini güvence altına almayı amaçlayan Pax Silica girişimini başlattı.

Kazakistan da dahil olmak üzere yaklaşık iki düzine ülke bu birliğe katıldı. Kazakistan, Çin'in koalisyonuna katılan önemli bir potansiyel kritik mineral kaynağı olmasının yanı sıra Japonya, Avustralya ve Güney Kore gibi ABD'nin yakın müttefikleri de bu ülkeler arasında yer alıyor.

Dışişleri Bakanlığı tarafından hazırlanan taslak mektup, Haziran ayında imzalanan ve bağlayıcı olmayan Pax Silica girişimi üyelerini ve yapay zeka konusunda Washington ile iş birliğini uyumlu hale getirme arzusunu dile getiren diğer ülkeleri içeren ABD'nin "Yapay Zeka Fırsatı Bildirisi"nin 35 imzacısına hitaben yazıldı.

ABD, ülkeleri taraf seçmeye zorlayarak, askeri veya ekonomik üstünlük için kullanılabilecek en gelişmiş yapay zekayı üretme yarışında Çin'i kaynaklardan mahrum bırakmayı umuyor.

Temmuz ayında Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, ülkesinin açık uçlu teknolojisini ABD'nin hızla gelişen sektör üzerindeki etkisine bir meydan okuma olarak tanıtarak rakip bir "Dünya Yapay Zeka İş Birliği Örgütü" başlattı.

Şimdiye kadar her iki girişime de katıldığı bilinen tek ülke Kazakistan. Bu durum Washington'da alarm zillerini çaldırmıştı.

"Her şeyin parçası olmak, hiçbir şeyin parçası olmamak demektir. Pax Silica Bildirgesi'nin imzalanması sadece bir üyelik aboneliği değil, bir taahhüttür," diyen mektup, ülkeleri yapay zekâ konusunda "bilinçli seçimler yapmaya" çağırdı.

"Beklentilerimizle çelişen, birbirinin aynısı girişimlere üye olmakla birlikte tutulamaz," diyen mektupta Çin'den özel olarak bahsedilmedi.

Reuters, ABD'nin mektubu ne zaman göndermeyi planladığını veya gönderilmeden önce değiştirilip değiştirilmeyeceğini belirleyemedi.

Dışişleri Bakanlığı, Reuters'e "sızdırıldığı iddia edilen iç belgeler" hakkında yorum yapmayacağını söyledi.

Washington'daki Çin ve Kazakistan büyükelçilikleri, yorum taleplerine henüz yanıt vermedi.

Pax Silica anlaşması, ABD müttefiklerini ve ortaklarını ortak projelere ve ihracat kontrollerine doğru itmeyi ve nihayetinde kritik mineraller, yapay zeka modelleri ve bunları besleyen yarı iletken çipler için rakiplere olan bağımlılığı azaltmayı amaçlıyor.

ABD ve Çin arasındaki teknolojik liderlik yarışı, Çin'in açık kaynaklı yapay zeka modellerinin OpenAI ve Anthropic gibi ABD şirketlerinin tescilli sistemlerine karşı hızla ilerlemesiyle kritik bir noktaya ulaştı.

Teknolojinin yeteneklerinin, otonom olarak hackleme yeteneği de dahil olmak üzere, katlanarak artması, gücü konusunda küresel bir hesaplaşmayı zorunlu kıldı.

Pekin, Çin'in önde gelen yapay zeka modellerinden bazılarına yurtdışı erişimini kısıtlamayı değerlendiriyor ve bu da katı ulusal güvenlik gündemiyle artan gerilimi vurguluyor.

ABD medyasının Cuma günü bildirdiğine göre, ABD Başkanı Donald Trump, İran'la savaş bittikten sonra Hürmüz Boğazı'nı ABD toprağı ilan edeceğini söylerken "şaka yapıyordu".

Wall Street Journal muhabiri Brian Schwartz, ABD'nin sosyal medya platformu X aracılığıyla, adı açıklanmayan üst düzey bir Beyaz Saray yetkilisine atıfta bulunarak, Trump'ın böyle bir hamleyi görüşmek üzere danışmanlarıyla bir araya gelmediğini söyledi.

Schwartz, "Başkan Trump, savaş sonrası Hürmüz Boğazı'nı ABD toprağı ilan etme konusunda danışmanlarıyla görüşmedi ve bugün New York'taki konuşmasında şaka yaptı" diye yazdı.

Trump bu açıklamayı New York'taki Garden City'de bulunan Nassau County Polis Akademisi'nde düzenlenen bir siyasi miting sırasında yaptı.

"İran'ı, ki çok ağır bir yenilgiye uğratıyoruz, tamamen alt ettikten sonra, çok yakında Hürmüz Boğazı'nı Amerika Birleşik Devletleri toprağı ilan edeceğim," dedi gülerek. "Doğru," diye ekledi.

Konuşmaya katılan Schwartz, Trump'ın bu sözü söyledikten sonra kıkırdadığını, ancak daha sonra bunun doğru olduğu konusunda ısrar ettiğini belirtti.

Trump ayrıca Washington'ın stratejik açıdan hayati önem taşıyan bu su yolu üzerinden denizcilik erişimini kontrol ettiğini iddia etti.

"Abluka uyguladık. Biz istemedikçe hiçbir gemi geçemez," dedi destekçilerine.

İranlı askeri yetkililer bu iddiayı yalanladı; İran'ın merkezi askeri komutanlığı Perşembe günü yaptığı açıklamada, ABD'nin su yolu üzerindeki kontrolüne ilişkin iddiaları "asılsız yalanlar ve uydurmalar" olarak nitelendirdi.

CNN'in emtia ve denizcilik analiz firması Kpler'den aktardığı verilere göre, 12 Ağustos itibarıyla savaşın başlamasından bu yana geçen 166 günde yaklaşık 3.371 gemi boğazdan geçti; bu da savaş öncesi trafik hacminin yaklaşık %20'sini temsil ediyor.

ABD ve İran, Nisan ayında Pakistan arabuluculuğuyla bir ateşkes anlaşmasına varmış ve daha sonra 17 Haziran'da nihai bir anlaşmaya yönelik müzakereleri başlatmak üzere bir anlaşma imzalamıştı. Ancak, güvenlik garantileri ve Hürmüz Boğazı'ndan geçiş özgürlüğü de dahil olmak üzere anlaşmazlıklar nedeniyle görüşmeler daha sonra tıkanmıştı.

İki taraf ayrıca 8-24 Temmuz tarihleri ​​arasında askeri saldırılar düzenledi; Washington İran içindeki hedeflere saldırırken, Tahran da Ürdün, Bahreyn ve Kuveyt de dahil olmak üzere çeşitli Arap ülkelerindeki ABD askeri tesisleri ve teçhizatına yönelik saldırılarla karşılık verdi.

Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi'ni Umman Körfezi'ne bağlar ve dünyanın en önemli enerji taşımacılığı rotalarından biridir.

Çinli yapay zekâ girişimi Z.ai, bugün yaptığı açıklamada, açık kaynaklı GLM-5.3 modelinin yazılım açıklarını tespit etme testlerinde Anthropic'in erişimi kısıtlı Mythos 5 modeline yaklaştığını bildirdi.

Bu gelişme, Batılı geliştiriciler arasında ilgi gören Çinli yapay zekâ girişiminin konumunu pekiştirdi.

Z.ai, bir modelin kodları inceleme, güvenlik açıklarını belirleme ve bunların gerçekliğini doğrulama kabiliyetini ölçen CyberGym testinde GLM-5.3'ün yüzde 84,5 puan aldığını açıkladı.

Şirket, Mythos 5 için bu oranın yüzde 83,8 olduğunu bildirdi. Bu sonuçlar bağımsız kaynaklarca teyit edilmedi.

GLM-5.3, savunma amaçlı güvenlik araştırmalarının standart bir parçası olan açıkları çalışan saldırılara dönüştürme aşamasında Mythos 5'in gerisinde kaldı.

Z.ai, bu kabiliyeti ölçen ExploitBench testinde kendi modelinin yüzde 54,4, Mythos 5'in ise yüzde 78,0 puan aldığını belirtti.

Zamana dayalı ayrı bir testte Z.ai, GLM-5.3'ün iki saatte 105, altı saatte ise 130 saldırı geliştirme görevini tamamladığını açıkladı.

Mythos 5 ise aynı sürelerde sırasıyla 181 ve 247 görevi tamamladı.

Anthropic, siber güvenlik korumaları kaldırılmış Claude Fable 5 modeli olan Mythos'u yalnızca denetimden geçmiş kuruluşların erişimine sunuyor.

Söz konusu kısıtlamalar, yazılım açıklarını bulma ve bunları kullanma kabiliyetine sahip yapay zekâ sistemlerinin savunuculara yardım edebileceği gibi saldırganların işini de kolaylaştırabileceği endişesinden kaynaklanıyor.

Z.ai, güvenlik değerlendirmelerini tamamlayıp koruma katmanlarını güçlendirdikten sonra, yaklaşık iki hafta içinde GLM-5.3'ü kamuya açacağını duyurdu.

Modelin en hassas siber güvenlik fonksiyonlarının ise "güvenilir erişim" programı aracılığıyla yalnızca doğrulanmış kullanıcılara açık olacağı belirtildi.

Şirket, GLM-5.3'e riskli talepleri tarayan, modelin çalışmalarını denetleyen ve zararlı görevleri reddetmesini sağlayan çeşitli koruma katmanları eklediğini açıkladı.

Bu önlemlerin, zararlı faaliyetleri hata düzeltme, siber güvenlik eğitimi veya yetkili güvenlik testleri gibi meşru kullanımlardan ayırmak için tasarlandığı ifade edildi.

Eleştirmenler ise bir model başkaları tarafından indirilmeye, değiştirilmeye veya harici araçlarla birleştirilmeye açıldığında bu güvenlik önlemlerini uygulamanın zorlaşacağını savunuyor.

KAPALI KAYNAKLI MYTHOS MODELİNE KARŞI AÇIK KAYNAK ADIMI

Z.ai, bu adımı Mythos'un temsil ettiği kısıtlı erişim modeline bir meydan okuma olarak tanımladı.

Şirket, gelişmiş siber savunma araçlarının sınırlı sayıdaki kapalı model sağlayıcısının kontrolünde kalması yerine, açık kaynaklı yazılım geliştiricilerine ve daha küçük güvenlik ekiplerine sunulması gerektiğini savundu.

Şirket, seçilen açık kaynak projelerini denetlemek, savunma çalışmaları için modele erişim sağlamak ve ZCode programlama ürününe kod denetim işlevleri eklemek amacıyla "Açık Kaynak Kalkanı" girişimini başlatacağını bildirdi.

Ürününü Mythos'a bir alternatif olarak konumlandıran ilk Çinli şirket Z.ai değil.

Siber güvenlik şirketi 360, haziran ayında Tulongfeng güvenlik açığı tespit sisteminin yapay zekâ modellerini güvenlik verileri ve otomatik araçlarla birleştirerek Mythos düzeyinde yeteneklere ulaştığını açıklamış, ancak bu iddialar da bağımsız olarak teyit edilmemişti.

GLM-5.3, özel amaçlı bir güvenlik sistemi olmak yerine genel amaçlı bir kodlama modeli olmasıyla bu sistemden ayrılıyor.

Z.ai, modelin siber güvenlik kabiliyetlerini genişletilmiş eğitim sonrası süreçler ve pekiştirmeli öğrenme yoluyla kazandığını belirtti.

Şirket, GLM-5.2 ile aynı temel modeli kullandığını, ancak modeli daha uzun ve çeşitli görev ortamlarında eğittiğini kaydetti.

Bu adım, son aylarda denizaşırı geliştiricilerin dikkatini çeken GLM-5.2 modeline yönelik küresel ilginin üzerine inşa edildi.

Kullanıcılar ve analistler, GLM-5.2'nin kodlama ve otonom aracı kabiliyetlerinin önde gelen ABD modellerine yaklaştığını ve bunu çok daha düşük bir maliyetle sunduğunu belirtmişti.

Şirket kayıtları, Microsoft'un son beş yılda Çin'deki en az 15 şubesini ve ortak girişimini kapattığını gösterdi.

Reuters'a konuşan kaynaklara göre teknoloji devi, ülkede bir geri çekilme stratejisi yürütüyor.

Konuya vakıf bir kaynak, yöneticilerin çok az ekonomik getiri karşılığında yüksek jeopolitik risk alındığını değerlendirmesi nedeniyle şirketin 2023 yılında Çin pazarından çıkmayı gündeme aldığını, ancak şu an için aktif bir çıkış planı bulunmadığını söyledi.

Şirket verilerine göre Çin pazarı, 2024 yılında Microsoft'un küresel gelirinin yalnızca yüzde 1,5'ini oluşturdu.

Washington ve Pekin arasındaki güven kaybı Microsoft'un faaliyetlerini olumsuz etkiledi.

Çin, 2017 yılından bu yana güvenlik gerekçesiyle Windows ve Office ile rekabet edebilen yerli yazılımların kullanımını teşvik ediyor.

ABD'nin ileri teknolojiye yönelik ihracat kontrolleri ise Microsoft'un yapay zeka ve bulut iş kollarını Çin'de büyütmesini zorlaştırıyor.

Geri çekilme sürecine rağmen Microsoft, ByteDance ve Shein gibi yurtdışına açılan Çinli şirketlere Azure bulut altyapısı ve OpenAI modellerine erişim sağlama işini büyüterek pazarda kalmaya karar verdi.

Kaynaklar, küreselleşen Çinli firmalara hizmet vermenin 2020'lerin ortası itibarıyla şirketin Çin bağlantılı en büyük iş kolu haline geldiğini aktardı.

ŞİRKET KAMU TEDARİK LİSTELERİNİN DIŞINA İTİLDİ

Microsoft, 2017 yılında özel olarak geliştirilen "Windows 10 Çin Hükümeti Sürümü" ürününü tanıtmış olsa da Beijing'in güvenli hizmet kriterlerini karşılayamadı.

Aralık 2023 ile Mayıs 2026 arasında yayımlanan altı Çin kamu tedarik rehberinden beşinde Microsoft ürünleri önerilmedi; bir rehberde ise Windows 10 kullanımına ilave yönetim şartları getirildi.

Çin-Amerikan Ticaret Odası'nın son araştırmasına göre, Çin'i en önemli küresel yatırım önceliği olarak gören ABD'li şirketlerin oranı 2019'daki yüzde 62 seviyesinden yüzde 52'ye geriledi.

MÜHENDİS KADROSU DA YURT DIŞINA TAŞINIYOR

Jeopolitik baskılar Microsoft'un ülkedeki nitelikli insan kaynağını korumasını da zorlaştırdı. Şirket, yapay zeka ihracat kısıtlamalarının ardından Microsoft Research Asia birimine bağlı yeni laboratuvarlarını Vancouver, Singapur ve Tokyo'da açtı.

Şirket kaynakları, 2024 yılında 1000 kadar üst düzey mühendise ABD ve üç Batı ülkesine transfer teklifi yapıldığını, ancak çalışanların yalnızca yaklaşık üçte birinin bu teklifi kabul ettiğini bildirdi.

Microsoft transfer tekliflerini doğrularken sayı vermedi.

Transferi reddeden çok sayıda kıdemli mühendisin yerli üniversitelere ve Çinli teknoloji firmalarına geçtiği kaydedildi.

Reuters haber ajansına konuşan kaynaklar, Apple'ın doğrudan Çin pazarına özel bir büyük dil modeli eğittiğini bildirdi.

Söz konusu adım, iPhone üreticisinin ülkedeki yapay zeka özelliklerini çalıştırmak için yalnızca üçüncü taraf modellere güvenme stratejisinden bir sapma niteliği taşıyor.

Bilgilerin hassas olması ve kamuoyuna açıklanmaması nedeniyle isimlerini vermek istemeyen kaynaklar, yapay zeka modelinin Alibaba Group ortaklığıyla geliştirildiğini ve Çinli teknoloji devinin desteğiyle eğitildiğini aktardı.

Apple'ın Çin'e özel kendi modelini eğittiği daha önce haberleştirilmemişti.

Şirket, kendi iç pazarında kendi teknolojisiyle eşleştirdiği Anthropic'in Claude ve OpenAI'ın ChatGPT modelleri gibi ABD menşeli sistemlerin bulunmadığı Çin'de, üretken yapay zekayı satılan iPhone ve diğer cihazlara getirmek için daha önce yerel ortakların modellerine yönelmişti.

Kaynaklar, şirketin yapay zeka araç seti olan Apple Intelligence'ın, iOS işletim sistemine gelecek bir güncellemenin ardından önümüzdeki aylarda Çin'de kullanıma sunulmasının beklendiğini kaydetti.

Çin'e uyarlanmış bir modele sahip olmak, Apple'a yapay zeka donanımlı cihazlarla öne geçen Huawei gibi yerel rakiplerine karşı zemin kaybettiği en rekabetçi denizaşırı pazarındaki yapay zeka deneyimi üzerinde daha fazla kontrol sağlayacak.

Apple'ın planlanan bu dağıtımı, Çin'deki yabancı bir şirket için yapay zeka uygulamasında benzersiz bir ikili stratejiyi temsil ediyor ve birçok ABD'li teknoloji şirketinin erişimini sınırlayan ağır düzenleyici engellerin aşılmasına imkân tanıyor.

Bu adım ayrıca iki ülke arasında yapay zeka konusunda genişleyen ticari ve diplomatik ayrışmanın ortasında ABD ve Çin teknoloji firmaları arasında nadir bir işbirliğine işaret ederken, Apple'ı Çin'de tescilli bir yapay zeka modeli sunması için Pekin tarafından onaylanan ilk yabancı şirket konumuna getirecek.

ONAYLAR ALINDI, ANCAK BELİRSİZLİK DEVAM EDİYOR

Söz konusu hamle, Çin'in internet denetleme kurumu olan Çin Siber Uzay İdaresinin Apple'ın üretken yapay zeka hizmetini tescil etmesiyle geçen ay sona eren ve Apple Intelligence'ın Çin'deki iPhone'lara ilk kez ulaşmasının önünü açan uzun bir düzenleme sürecinin ardından geldi.

Reuters'ın temmuz ayında geçtiği habere göre, bu düzenleme kapsamında Alibaba'nın Qwen modeli Çin'deki uyumlu iPhone, iPad, Mac ve Vision Pro modelleriyle birlikte sunulan Apple Intelligence sürümüne dahil edilecek ve hizmete Baidu'nun teknolojisi de entegre edilecekti.

Apple geçen hafta, Çin anakarasındaki uygun Mac kullanıcılarının Qwen'i dijital asistan Siri'ye ve Yazma Araçları özelliğine nasıl bağlayabileceğini açıklayan Çince bir kılavuz yayımladı.

Mac'e özel bu düzenleme şirketin Çin'in yapay zekalı kişisel bilgisayar pazarında rekabet etmesine yardımcı olabilirdi. Apple daha sonra herhangi bir açıklama yapmadan bu kılavuzu sildi.

Alibaba'nın ABD'de işlem gören hisseleri, temmuz ayındaki tescil haberinin ardından piyasa öncesi işlemlerde yaklaşık yüzde 4 yükselerek bu ortaklığın Çin'in yapay zeka ekosistemini yeniden şekillendirebileceğine yönelik yatırımcı beklentilerini ortaya koydu.

APPLE, ÇİN PAZARINDA YAPAY ZEKADAN GÜÇ ALMAYI HEDEFLİYOR

Apple'ın Alibaba ile ortaklığı ilk olarak Şubat 2025'te, Alibaba Yönetim Kurulu Başkanı Joe Tsai'ın Dubai'deki Dünya Hükümetleri Zirvesi'nde Apple'ın Çin'deki telefonlarına güç sağlamak için Çinli şirketin yapay zekasını kullanacağını belirtmesiyle doğrulanmıştı.

Tsai o dönemde, "Çin'deki bir dizi şirketle görüştüler. Sonunda bizimle iş yapmayı seçtiler" demişti. Apple'ın özelliklerini Çin düzenlemelerine uyarlamak için çalışması nedeniyle ürünün pazara sunumu daha sonra ertelenmişti.

Çin, gelirinin önemli bir bölümünü oluşturarak Apple için kritik önemini korumaya devam ediyor.

Çin'deki iPhone'larda yapay zeka özelliklerinin bulunmaması, tüketicilerin yerleşik yapay zeka asistanları sunan yerli markalara yönelmesiyle satışlar üzerinde baskı oluşturan bir faktör olarak gösterilmişti.

Apple'ın kendi eğittiği modelin üçüncü taraf Çin modellerinin yanında nasıl bir rol oynayacağı ve bu sistemlerin birlikte nasıl çalışacağı henüz netleşmedi.

Yonhap'ın haberine göre Lee, Güney Kore'nin 1910 ile 1945 yılları arasındaki Japonya'nın sömürge yönetiminden kurtuluşunun 81. yıl dönümünde düzenlenen anma töreninde konuşma yaptı.

Lee, "Birbirimizi tehdit etme niyetlerimizi bir kenara bırakalım ve doğrudan ilgili taraflar olarak uzun süredir devam eden savaşı sona erdirmek için görüşmelere başlayalım. Bu süreçte, Kuzey'in nükleer yeteneklerinin gelişimini durdurmanın etkili yollarını da tartışabiliriz." ifadelerini kullandı.

Gerilimi sona erdirmek ve "istikrarsız ateşkes sistemini" bir barış rejimiyle değiştirmek için çabalayacağını söyleyen Lee, yarımadadaki barışın, Kuzeydoğu Asya'da istikrar ve işbirliğini geliştirmeye ve nükleer silahsız bir dünyaya katkıda bulunmaya yardımcı olabileceğini vurguladı.

UN-PAF Africa; barışın inşası, diyalog ve uzlaşma, insani yardım, eğitim, sürdürülebilir kalkınma ve uluslararası iş birliği alanlarında çalışmalar yürütürken, IYDEF-PEF ise barış, gençlerin güçlendirilmesi, kültürlerarası anlayış ve insani dayanışmaya yönelik faaliyetleriyle öne çıkıyor.

Yılmaz, bunların yanı sıra Uluslararası Barış Liderleri Enstitüsü (Institute of International Peace Leaders) bünyesinde 2025 yılından bu yana Küresel Barış Elçisi (Global Peace Ambassador) görevini sürdürüyor.

Lefke Yardım ve Halk Derneği Genel Başkanlığı ile KKTC Yardım Hareketi Kurucu Başkanlığı başta olmak üzere birçok sivil toplum görevinde bulunan Yılmaz; insan, çocuk ve eğitim odaklı sosyal sorumluluk projeleri, insani yardım ve dayanışma faaliyetleri, kültürel çalışmalar ve hayvanların korunmasına yönelik girişimlerde aktif rol alıyor.

Akademik çalışmalarını toplumsal faaliyetleriyle birlikte sürdüren Dr. Emel Yılmaz; devlet kurumları, büyükelçilikler, sivil toplum kuruluşları ve uluslararası paydaşlarla çeşitli çalışmalar gerçekleştirirken, yurt dışında yürüttüğü başarılı faaliyetlerle de çalışmalarını farklı coğrafyalara taşıyor. Yılmaz’ın yeni görevleriyle birlikte barış, kültürlerarası diyalog ve insani dayanışmaya yönelik çalışmalarını uluslararası platformlarda sürdürmesi hedefleniyor.

Murat, yaptığı paylaşımda cezaevindeki toplam 851 kişinin 327’sinin KKTC vatandaşı veya çift uyruklu, 524’ünün ise KKTC vatandaşı olmadığını ifade etti. Buna göre, KKTC vatandaşı olmayanların sayısının, KKTC vatandaşlığı bulunanların yaklaşık 1,6 katı olduğuna dikkat çekti.

Söz konusu tablonun yabancı düşmanlığı üretmek amacıyla değil, kayıt dışı yaşam, muhaceret ve ülke içindeki denetim eksikliklerinin sonuçlarının tartışılması amacıyla ele alınması gerektiğini belirten Murat, “Kimler, hangi statüyle ülkeye geldi? Çalışma, öğrenci veya turist izinleri sona erdiğinde ne ölçüde takip edildi? Hangi suçlara ve hangi koşullarda karıştılar?” sorularını yöneltti.

Murat, ayrıntılı ve güncel veriler ortaya konulmadan ne sağlıklı bir suç önleme politikasının ne de gerçekçi bir infaz politikasının geliştirilebileceğini vurguladı.

“Kendi nüfusunu dahi bilmeyen bir hükümetten bunu yapmasını beklemek ise ne yazık ki çok zor” ifadelerini kullanan Murat, değişimin gerekli olduğunu belirterek paylaşımını “Değişim şart ve zorunlu” sözleriyle tamamladı.

Kazada ağır yaralanarak Lefkoşa Dr. Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastanesi’nde tedavi görmekte olan Jorayev, yapılan tüm müdahalelere rağmen 15 Ağustos 2026 tarihinde yaşamını yitirdi.

Kazayla ilgili soruşturmanın devam ettiği bildirildi.

Uluslararası Final Üniversitesi’nin yarışmaya sağladığı burs desteğinin, 42 yıldır düzenlenen organizasyona ve gençlerin eğitimine verilen önem açısından dikkat çektiği belirtildi.

Miss Kuzey Kıbrıs yarışmasına katılmak isteyen adayların 18-24 yaş aralığında olması, KKTC kimlik kartına sahip bulunması ve lise mezunu olması gerekiyor.

Finalde yer almak isteyen adaylar için son başvuru ve eleme süreci, 17 Ağustos Pazartesi günü saat 11.00’den itibaren Acapulco’da yapılacak.

İran Genelkurmay Başkanlığı, ABD-İsrail ile savaş sırasında düşen 2 savaş uçağındaki İranlı 4 pilottan 3'ünün Katar tarafından esir alındığını duyurdu.

Genel ve yerel seçimlere yönelik hazırlıkların ele alındığı toplantıda, seçim döneminde izlenecek strateji üzerinde değerlendirmelerde de bulunuldu.

Bakan Amcaoğlu ve İlçe Başkanı Özgey Lefke’de çok güçlü bir örgüt yapısıyla seçim sürecine gireceklerini kaydetti.

Öğrencilerin yaşadıkları sorunları en iyi bilen kesim olarak çözüm süreçlerinde doğrudan söz sahibi olması gerektiğini belirten Şener, gençlerin yurt içinde ve yurt dışında daha güçlü biçimde desteklenmesinin ve sorunlara somut, uygulanabilir çözümler üretilmesinin önemine dikkat çekti.

Avrupa Birliği Kıbrıslı Türk Öğrenci Federasyonu Başkanı Yasemin Ezel, gençlerin kendilerini doğrudan temsil edebilmesinin demokratik süreçlerin temel unsurlarından biri olduğunu belirtti.

Gençleri temsil edecek kişilerin yine gençler tarafından seçilmesinin temsilin meşruiyeti açısından taşıdığı öneme işaret eden Ezel, Kongre'nin öğrencilerin farklı görüşlerini özgürce ifade edebildiği ve kendilerini ilgilendiren konularda doğrudan söz sahibi olabildiği demokratik bir zemin oluşturduğunu söyledi.

Kongre'nin temellerinin Gençlik Federasyonu tarafından atıldığını da belirten Ezel, sürece katkı koyan tüm paydaşlara teşekkür etti. Öğrencilere soru sormaktan, eleştirmekten ve farklı görüşlerini dile getirmekten çekinmemeleri çağrısında bulundu.

Birleşik Krallık Kıbrıslı Türk Öğrenci Federasyonu (BK-KTÖF) Başkanı Fahri Haşimoğulları, demokratik teamüllerle yürütülen öğrenci mücadelesinin bugün ulaştığı noktanın son derece değerli olduğunu ifade etti.

BK-KTÖF’ün 2019 yılında kurulduğunu belirten Haşimoğulları, Federasyonun öğrenci hareketinin gelişiminde, Kıbrıslı Türk gençlerin diasporada güçlenmesinde ve UK Youth Council üyeliği aracılığıyla daha geniş platformlarda temsil edilmesinde üstlendiği role dikkat çekti. Katılımcılardan düşüncelerini açıkça ifade etmelerini isteyen Haşimoğulları, sorunların ancak bu şekilde doğru biçimde ortaya konulabileceğini vurguladı.

Kıbrıs Türk Öğrenciler Birliği - Türkiye Derneği Başkanı Aler Evginel, Türkiye’de öğrenim gören Kıbrıslı Türk öğrencilerin akademik, ekonomik, lojistik ve bürokratik sorunları karşısında güçlü bir dayanışma ağı oluşturmanın önemine değindi. Kongre'nin yalnızca sorunların dile getirildiği bir buluşma olarak kalmaması gerektiğini belirten Evginel, hazırlanacak rapor ve çözüm önerilerinin somut politikalara dönüşmesi gerektiğini söyledi.

Beyin göçünün tersine çevrilmesi, gençlerin liyakat temelinde istihdam edilmesi ve yurt dışındaki öğrencilerin haklarının korunmasının öncelikli konular olduğunu ifade etti.

Üniversite Öğrencileri Derneği Başkanı Doğuş Ertoprak ise Kongre’nin yalnızca güncel öğrenci sorunlarını değil, Kıbrıs Türk toplumunun gelecekteki insan kaynağını da ilgilendirdiğini vurguladı.

Dünyanın farklı ülkelerinde yetişen Kıbrıslı Türk gençlerin bilgi, deneyim ve ilişki ağlarının ülkeyle buluşturulması gerektiğini belirten Ertoprak, “gidenler” ve “kalanlar” ayrımının ötesine geçen bütünlüklü bir diaspora politikasına ihtiyaç bulunduğunu söyledi.

Gençlerin karar alma mekanizmalarının yalnızca muhatabı değil, doğrudan paydaşı olması gerektiğini kaydeden Ertoprak, Kongre'nin daha uzun soluklu bir öğrenci iş birliği ve politika geliştirme sürecinin başlangıcı olmasını temenni etti.

Kongre, gün boyunca Cumhuriyet Meclisi ev sahipliğinde gerçekleştirilecek komite çalışmalarının ardından bugün saat 19.00'da Cumhurbaşkanlığı Beyaz Salon'daki kapanış töreniyle tamamlanacak.

Açıklamada şu ifadeler kullanıldı:

"Söz konusu hizmetin hangi yasal çerçevede yürütüldüğü ve gerekli gümrük ile vergi yükümlülüklerinin yerine getirilip getirilmediği ivedilikle araştırılmalıdır. Bu tür faaliyetlerin sosyal medya üzerinden açıkça reklamının yapılabilmesi, gümrük kapılarındaki denetimlerin etkinliğinin artırılmasının önemini bir kez daha ortaya koymaktadır. Kıbrıs Türk Ticaret Odası olarak ilgili makamları, gerekli inceleme ve denetimleri gecikmeksizin yapmaya çağırıyoruz."

Terörden arındırılmasının ardından yerli ve yabancı dağcıların tercih ettiği rotalardan biri haline gelen Ağrı Dağı'nda, rehber Resul Çivaş eşliğinde zirve tırmanışı gerçekleştirildi.

Zirveye doğru ilerleyen ekip, yüksek kesimlerde yoğun kar yağışı ve tipiyle karşılaştı. Kar fırtınasının etkisiyle zirveye yakın bölgeler kısa sürede beyaza bürünürken, görüş mesafesi de önemli ölçüde azaldı.

Zorlu hava koşullarında tırmanışlarını sürdüren dağcıların mücadelesi cep telefonu kameralarına yansıdı.

Türkiye'de mecburi askeri hizmet 6 ay olarak uygulanırken, isteğe bağlı bedelli askerlik seçeneği de belirlenen kriterler doğrultusunda geçerliliğini sürdürüyor.

Avusturya'da da zorunlu hizmet süresi 6 ay ile sınırlandırılmış durumda bulunuyor.

Finlandiya'da ise askerlik süresi, personelin üstlendiği göreve ve aldığı eğitimin niteliğine bağlı olarak 165, 255 veya 347 gün arasında değişkenlik gösteriyor.

Tayvan ve Rusya'da gençlerin yerine getirmesi gereken mecburi hizmet süresi 12 ay olarak uygulanırken, Cezayir'de bu süreç 18 aya çıkıyor.

Güney Kore'de ise süre, yükümlünün kara, deniz veya hava kuvvetlerinde görev almasına göre 18 ile 21 ay arasında farklılaşıyor.

Angola ve Singapur'da gençlerin kışlada geçirdiği zaman yaklaşık 24 ayı buluyor.

Cinsiyete dayalı mecburi hizmet modeli uygulayan İsrail'de erkekler yaklaşık 32 ay, kadınlar ise yaklaşık 24 ay boyunca silahaltında kalıyor.

Eritre'de yasal hizmet süresi 18 ay olarak belirlenmesine rağmen, pratikte bu sürenin ucu açık şekilde uzatıldığı görülüyor.

Listenin zirvesinde yer alan Kuzey Kore'de ise erkekler yaklaşık 10 yıl, kadınlar ise uygulamadaki farklılıklara göre 5 ile 8 yıl arasında değişen sürelerle orduya hizmet ediyor.

Zorunlu hizmet süreleri bu şekilde seyrederken, küresel askeri güç dengelerini ölçen 2026 yılı dünyanın en güçlü orduları listesi de güncellendi.

Türkiye, savunma sanayisinde hayata geçirdiği yerli ve milli hamleler, kapsamlı modernizasyon adımları ve genişleyen askeri kapasitesi sayesinde tarihi bir sıçramaya imza attı.

Elde ettiği 0.1975 endeks puanıyla dikkatleri üzerine çeken Türkiye; İtalya, Almanya ve İspanya gibi önemli Avrupa devletlerini geride bırakarak dünya genelinde 9. sıraya yerleşti.

Bölgesel ölçekte ise İsrail 15., İran ise 16. sırada kalırken, Türkiye Orta Doğu'daki lider askeri güç konumunu bir kez daha tescilledi.

Küresel güç sıralamasının ilk sekiz basamağında sırasıyla Birleşik Krallık, Japonya, Fransa, Güney Kore, Hindistan, Çin, Rusya ve ABD yer aldı.

'HUZURUMUZA KASTEDEN HİÇBİR ODAK ADALETTEN KAÇAMAYACAK'

Konuyla ilgili olarak İçişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, “Devletimizin kararlı mücadelesi sınır tanımıyor. Kırmızı bültenle aranan organize suç örgütü elebaşı Serkan Kurtuluş, Arjantin’de yakalanmasının ardından Brezilya’dan aktarmalı olarak İstanbul Havalimanı’na getirildi. Emniyet Genel Müdürlüğü Interpol Europol Daire Başkanlığımız, KOM ve İstihbarat Başkanlıklarımız ile Dışişleri Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı koordinesinde; 13 bin kilometre uzaktan Türkiye’ye gerçekleştirilen bu iade süreci suçla mücadeledeki kararlılığımızın açık bir göstergesidir. Huzurumuza kasteden hiçbir odak adaletten kaçamayacak. Sınır ötesinde dahi adaleti tecelli ettiren Kahraman Polislerimize, Adalet ve Dışişleri Bakanlıklarımızın emeği geçen tüm mensuplarına teşekkür ediyoruz” denildi.

BAKAN ÇİFTÇİ’DEN AÇIKLAMA

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi’nin konuya dair açıklamaları:

"Dünyanın öbür ucuna bile kaçsalar, çete elebaşlarını tek tek buluyor, ülkemize getiriyor ve Yüce Türk adaletine teslim ediyoruz. Suç işleyip sınırlarımızın ötesine kaçarak kurtulacağını sananlar, bugün devletimizin nefesini enselerinde hissediyorlar. İçişleri Bakanlığı olarak hedefimiz net, irademiz çeliktendir: Sokaklarımızda milletimizin huzurundan başka hiçbir güce geçit vermeyeceğiz. Türkiye, suçluların sığınabileceği bir yer değil; adaletin ve güvenliğin kalesidir!"

27 dakika havada kaldı

Yaklaşık 11.340 kilogram kalkış ağırlığına sahip X1, test uçuşunda 335 metre irtifaya ulaştı. Gerçekleştirilen uçuşta uçağın taksi, kalkış, tırmanış, manevra ve iniş dahil olmak üzere tam uçuş profili test edildi.

X1'in kanat açıklığı 32 metreye ulaşıyor. Bu ölçü, uçağı geleneksel bölgesel turboproplarla benzer bir boyut sınıfına taşıyor. Buna karşın prototipin kalkış ağırlığı, 19.500 kilogram seviyesindeki De Havilland Canada Dash 8-Q300 gibi bölgesel uçaklardan oldukça düşük. X1 ayrıca bu uçaklara kıyasla daha düşük hız ve menzil sunuyor.

Şirketin açıklamasına göre 27 dakikalık uçuşta 5 dolardan daha az elektrik tüketildi. Bu değer, özellikle havacılıkta yakıt maliyetlerinin operasyon giderlerindeki payı düşünüldüğünde elektrikli uçakların avantajını ortaya koyuyor.

30 kişilik ES-30 geliyor

X1, Heart Aerospace'in asıl hedefi olan ES-30 hibrit-elektrikli bölgesel uçağın öncüsü konumunda. Sabit kanatlı olarak tasarlanan ES-30, 30 yolcu taşıyacak ve bölgesel havalimanları arasındaki kısa mesafeli uçuşlara odaklanacak.

Şirkete göre ES-30, geleneksel bölgesel uçaklara kıyasla yüzde 40 daha düşük işletme maliyetine sahip olacak. Tamamen elektrikli uçuş menzilinin yaklaşık 201 kilometre, hibrit sistem kullanıldığında ise toplam menzilin yaklaşık 805 kilometre olması planlanıyor.

Şirket ayrıca başlangıçta tek pilotla işletilecek ES-30'un ilerleyen dönemde otonom uçuşlara geçiş için temel oluşturabileceğini öngörüyor. Heart Aerospace, ES-30'u 2031'de hizmete sokmayı hedefliyor.

Elektrikli uçakların tek avantajı sağladıkları yakıt tasarrufu değil. Bunun yanında elektrik motorlar hem daha düşük bakım hem de daha düşük işletme maliyetleri sunuyor. Şirkete göre bunlar ayrıca daha güvenilir.

Elektrikli havacılığın önündeki temel sorun ise bataryaların enerji yoğunluğu. Uçak yakıtı, kilogram başına bataryalardan çok daha fazla enerji sağlayabiliyor. Ancak batarya teknolojilerindeki ilerlemeler sayesinde bu alanda gelişimin hızlanması bekleniyor.

2. RAŞİT ÖZSAĞLAM TAVLA TURNUVASI YAPILDI

60 SANİYEDE HABERİN ÖZÜ - 25 TEMMUZ 2023

60 SANİYEDE HABERİN ÖZÜ - 24 TEMMUZ 2023

www.kibristurk.com

FACEBOOK: Kibristurkhaber

İNSTAGRAM: kibristurkhaber

YOUTUBE: kibristurkhaber

TWİTTER: kibristurk

WHATSAPP: 0548881974