Tatbikata ilişkin basın brifingi yarın KKTC Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı Karargâhı/Boğazköy’de gerçekleştirilecek. Tatbikatın kara safhası aynı gün Girne’de, deniz safhası ise Çarşamba günü Gazimağusa açıklarında yapılacak.

Tatbikatın basın brifingini ve tatbikatı izlemek için akreditasyon yapan basın yayın kuruluşu mensuplarının yarın saat 09.30’da Boğazköy’deki KKTC Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı Karargâhı; Çarşamba günü de saat 09.30’da Gazimağusa Ticari Limanı’nda hazır bulunması gerekiyor.

Tüm etkinlikler saat 21.00’de başlayacak. 300 TL'den satışa sunulacak biletler Kıbrıs Biletcim, Gişe Kıbrıs, Tixcy platformlarından veya Gazimağusa Belediyesi’nden temin edilebilecek.

-Festival Selin Geçit konseriyle başlayacak

Mağusa Kültür Sanat Festivali, yarın akşam Selin Geçit'in Othello Kalesi’nde ücretsiz vereceği konserle başlayacak.

Program kapmasında, 24 Haziran’da Kyprogenia sahne alacak; 30 Haziran’da “Devlerin Savaşı” adlı tiyatro oyunu sahnelenecek; 1 Temmuz’da Mağusa Kent Orkestrası ile Fikri Karayel; 6 Temmuz’da Tango Gala ve 7 Temmuz’da Oytun Ersan & Blue Deja Vu Band konser verecek.

9 Temmuz’da Salamis Antik Tiyatro’da “Atreuslar’ın Yalnızlığı” tiyatro oyun sahnelenecek. 14 Temmuz’da Pink Martini sahne alırken, festivalin kapanışı 16 Temmuz’da Sertab Erener'in vereceği konserle olacak.

“Türkiye Cumhuriyeti’nin 1974 Barış Harekâtı’nı ‘İşgal’ olarak nitelendirmek, Kıbrıs Türk halkının varoluş mücadelesini ve yaşadığı acıları inkâr etmek anlamına gelmektedir.” diyen Ömürlü, tarihi gerçeklerin ortada olduğunu kaydetti.

Türkiye’nin garantörlük hakları çerçevesinde gerçekleştirdiği müdahalenin Kıbrıs Türk halkını yok olmaktan kurtardığını ve adaya barış ve istikrar getirdiğini ifade eden Ömürlü, şöyle devam etti:

“Avrupa Parlamentosu çatısı altında görev yapan bir siyasetçinin Türkiye Cumhuriyeti’ni hedef alan nefret dolu ifadeler kullanması, Kıbrıs Türk halkının meşru haklarını yok sayması ve bölgede gerilimi tırmandırmaya yönelik söylemlerde bulunması; Avrupa’nın savunduğunu iddia ettiği demokrasi, hoşgörü ve ifade özgürlüğü değerleriyle açık bir çelişki oluşturmaktadır.”

- Kıbrıs Türk halkı; şehitlerinin kanı, gazilerinin fedakârlığı ve Türkiye’nin desteğiyle bugünlere ulaştı”

Kıbrıs Türk halkının “Kimsenin lütfuyla değil; şehitlerinin kanı, gazilerinin fedakârlığı ve Anavatan Türkiye’nin desteğiyle” bugünlere ulaştığını belirten Ömürlü, hiçbir siyasi çevre, uluslararası platform ve art niyetli söylemin bu tarihi gerçeği değiştiremeyeceğini kaydetti.

“Avrupa Parlamentosu’nu ve ilgili çevreleri, tek taraflı Rum-Yunan tezlerinin sözcülüğünü yapmak yerine, Kıbrıs’taki tarihi gerçekleri objektif şekilde değerlendirmeye davet ediyoruz.” ifadesine yer veren Ömürlü, nefret söylemini körükleyen, halklar arasındaki düşmanlığı besleyen ve bölgede barışa zarar veren bu tür açıklamaların kabul edilemez olduğunu vurguladı.

Dernek olarak Anavatan Türkiye Cumhuriyeti’nin, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin ve Kıbrıs Türk halkının haklı davasında sonuna kadar yanında olduğunu kaydeden Ömürlü, “Milli davamıza yönelik her türlü saldırı ve karalama girişimine karşı kararlılıkla mücadele etmeye devam edeceğimizi kamuoyuna saygıyla duyururuz.” dedi.

Ömürlü, Kıbrıs Türk halkının özgürlüğü ve güvenliği için canlarını feda eden aziz şehitleri rahmet ve minnetle andı; kahraman gazilere ise şükranlarını sundu.

YÖDAK’tan yapılan açıklamaya göre, YÖKAK Başkanı Prof. Dr. Ümit Kocabıçak’ın da yer alacağı eğitim programına, KKTC’de faaliyet gösteren üniversitelerin rektörleri, kalite komisyonu üyeleri, kalite koordinatörleri ile ilgili akademik ve idari yöneticiler katılacak.

Eğitim programında, üniversitelerin kalite güvence sistemlerinin geliştirilmesi, kurumsal akreditasyon süreçlerine ilişkin güncel uygulamaların paylaşılması ve uluslararası standartlara yönelik farkındalığın artırılması hedefleniyor.

- Hocanın: “Kalite güvencesi ve akreditasyonlarının tescillenmesi YÖDAK’ın temel hedefleri arasında”

Eğitime ilişkin değerlendirmelerde bulunan YÖDAK Başkanı Aykut Hocanın, yükseköğretimde kalite güvencesinin sağlanmasının, üniversitelerin Avrupa’da kurumsal olarak tanınmasının ve akreditasyonlarının tescillenmesinin YÖDAK’ın temel hedefleri arasında yer aldığını belirtti.

Etkinliğin, üniversitelerin kurumsal gelişimlerine önemli katkılar sağlayacağını ifade eden Hocanın, KKTC yükseköğretiminin uluslararası görünürlüğünü ve rekabet gücünü artırmanın ancak kalite odaklı yaklaşımın tüm kurumlarda benimsenmesiyle mümkün olacağını söyledi.

YÖDAK’ın bu doğrultuda ulusal ve uluslararası paydaşlarla iş birliğini kararlılıkla sürdürdüğünü kaydeden Hocanın, YÖKAK ile gerçekleştirilen ortak çalışmanın yükseköğretim sisteminin kalite odaklı dönüşümüne önemli katkılar sunacağına inandığını belirtti.

Bu tür zararlılarla mücadelede ihtiyaç duyulan en önemli unsurun kaynak yaratılması olduğunu kaydeden Moral, Güney Kıbrıs’ın Avrupa Birliği projesi kapsamında söz konusu mücadeleye ciddi kaynak ayırdığını ifade etti.

Türkiye Cumhuriyeti’nin de balon balığıyla mücadeleye yönelik katkı payını artırdığını belirten Moral, yetkililere çağrıda bulundu.

Durumun vahim olduğunu savunan Moral, ilgili tarafların bir araya gelerek neler yapılabileceği ve nasıl kaynak yaratılabileceği konusunda süratle adım atması gerektiğini söyledi.

Rum Milli Muhafız Ordusu’nun elinde bulundurduğu silahlar, donanım ve teçhizat konusunda ayrıntılara yer verilen haberde, Sırbistan’dan alınan 155 mm NORA B-52 uçaksavar topu; TAMNAVA çok namlulu roketatar (MLR) gibi donanımların satın alınması süreçlerinden ve özelliklerinden söz edildi.

Gazete ayrıca kısa bir süre önce icra edilen “NİKİTİS-DİMİTRA 2026”S tatbikatı sırasında, BOV M16 Milos aracı üzerinde hızlı topçu birliğinin senaryo gerçekleştirdiğini yazdı.

RMMO donanımının son on yıl içerisinde yeni bir döneme girdiğini yazan gazete, modern Nora B-52 hava-hava topları ve TAMNAVA çok namlulu roketatar sisteminin teknolojik avantajlarından bahsetti.

Toplantıda Europol’un geleceğine ilişkin stratejik konuların ele alınmasının beklendiği aktarıldı.

Habere göre Damianos, Rum Haber Ajansı'na (KİPE) yaptığı açıklamada, depolama pillerinin Ocak 2027’de teslim alınacağını, ardından iki ila üç aylık kurulum sürecinin tamamlanmasıyla sistemlerin yaz döneminde faaliyete geçeceğini belirtti.

Gazete, 2027 yazında hizmete girmesi planlanan 120 megavat kapasiteli depolama merkezi sayesinde, halen yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilmesine rağmen kullanılamadığı için kaybedilen elektrik enerjisinin değerlendirilebileceğine dikkat çekti.

Öte yandan haberde, Güney Kıbrıs’ın Avrupa Birliği’nden sağladığı imtiyaz çerçevesinde, Rum Elektrik İdaresi’nin (AİK) üç trafo merkezinde kurulması öngörülen merkezi depolama projesinin Haziran 2026’da devreye girmesinin hedeflendiği ancak bu takvimin gerçekleştirilemeyerek kaçırıldığı ifade edildi.

Fileleftheros “Kıbrıs Sorunu: Denklemde Üç Unsur… Başkan Hristodulidis Bugün Ulusal Konsey’i Antonio Costa İle Temasları Hakkında Bilgilendiriyor” başlıklı haberinde, toplantıda Brüksel’de Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa ve BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin ile yapılan temaslarla ilgili analiz ve bilgilendirme yapılacağını aktardı.

Kıbrıs sorununda üç yeni unsur bulunduğunu belirten gazete bunları “AB’nin, Kıbrıs sorunundaki aktif rol tutumu, Genel Sekreter Guterres’in görev süresinin sona ermesinden önce yeni inisiyatif arzusu ve Türkiye’nin AB’den bir şeyler alma arzusu” olarak sıraladı.

AB’nin Kıbrıs konusunda yeni temsilci atamasının beklendiği de belirtildi.

Toplantıdaki diğer unsurun da Ulusal Konsey'in yeni yapısı olacağı kaydedildi. Alma ve Amesi Dimokratia’nın da katılımıyla şekillenen yeni yapıyla ilgili seçim öncesinde kaygı belirtildiği de hatırlatıldı.

Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis’in bu partilerden bazılarının başkanlarıyla ayrı görüşme yapmak isteyebileceğine işaret edildi.

Habere göre Hristodulidis’in kısa süre önce Brüksel’de Avrupa Konseyi Başkanı Costa ile yaptığı görüşmenin bugünkü toplantının referansı olması bekleniyor.

Hristodulidis, Costa’nın BM Genel Sekreteri Guterres ile yaptığı iki telefon görüşmesi hakkında kendisine bilgi verdiğini, TC-AB ilişkilerinde herhangi bir ilerlemenin Türkiye’nin, Kıbrıs kökenliler dahil, yükümlülüklerini yerine getirmesi mesajını ilettiğini açıklamıştı.

Hristodulidis, “AB’de, TC-AB ilişkilerinde ilerleme olması arzusu var. Bu, Kıbrıs sorunundan başlayarak, tamamen Türkiye’ye bağlı.” demişti.

-“Viktoras Papadopulos: ‘Önümüzdeki haftalar milli davamız açısından belirleyici olacak”

Öte yandan Hristodulidis’in Basın Ofisi Müdürü Viktoras Papadoulos dünkü açıklamasında, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in çıkmazı kırmak ve Kıbrıs sorununda çözüme ulaşılması için bir planı olduğunu” belirtti. Papadoulos, “Önümüzdeki haftalar belirleyici olacak. Şimdi halkın ve liderliğin birlik olma zamanıdır” vurgusu yaptı.

Papadopulos, Baf’ın Hulu köyünde EOKA’cılar için düzenlenen anma töreninde yaptığı konuşmada Hristodulidis’in seçildiği günden beri bir uluslararası seferberlik başlattığını ve müzakerelerin yeniden başlaması için çaba harcadığını belirtti.

Viktoras Papadoulos, sürecin yeniden başlamasına rıza göstersin diye Türkiye’ye teşvik ve fayda sağlanması, AB’nin bu sürece aktif katılımı için çaba harcadığını söyledi.

Guterres ve Kişisel Temsilcisi Holguin’in yaz döneminde Kıbrıs sorununa kapsamlı, işleyebilir ve sürdürülebilir çözüm bulunması için yeni gayriresmi genişletilmiş konferans düzenlenmesi için çaba harcadığını belirten Viktoras Papadopulos özetle şunları kaydetti:

“Genel Sekreter’in çıkmazı kırmak ve Kıbrıs sorununda çözüme ulaşmamız için planı var. Başkan Hristodulidis Guterres’in bu çabasında başarılı olması için mümkün olan her çabayı harcıyor.

Zaman kritik. Önümüzdeki haftalar milli davamızın gidişatı açısından belirleyici olacak. Gerek BM’nin, gerek Genel Sekreterin çabalarına tam eşgüdümle yardımcı olan AB tarafından istişareler çeşitli düzeylerde devam ediyor.”

Öte yandan Alithia Viktoras Papadopulos’un açıklamasını “Önümüzdeki Haftalar Belirleyici… Hükümet: Guterres’in Kıbrıs Sorunundaki Çıkmazı Kırmak İçin Planı Var… Gerek BM Gerek AB Tarafından İstişareler Çeşitli Düzeylerde Devam Ediyor” başlık ve spotlarıyla aktardı.

Gazete, cesedin bulunması ardından Rum polisinin yine 22 yaşında yabancı uyruklu bir şahsı tutukladığını, şahsın sorgusunda cinayeti itiraf ettiğini aktardı.

Bangladeşli öğrencinin bıçaklanarak öldürüldüğü ve cinayet sebebinin ekonomik anlaşmazlıklar olduğunun düşünüldüğü vurgulandı.

Öğretmen yetiştirme politikalarının gerçek ihtiyaçlar doğrultusunda şekillendirilmesi gerektiğini kaydeden Üredi, eğitim alanında atılacak adımların veriye dayalı olması gerektiğini söyledi.

Yeni düzenlemeler yapılmadan önce kapsamlı bir ihtiyaç analizinin şart olduğunu belirten Üredi, “Kaç öğretmene ihtiyaç var? Kaç öğretmen emekli olacak? Hangi branşlarda açık bulunuyor? Yeni sistem kaç öğretmen adayı yaratacak ve bunların kaçı atanabilecek?” sorularının yanıtlanması gerektiğini ifade etti.

Geçici öğretmen sorununa da değinen Üredi, mevcut sıkıntının öğretmen sayısının yetersizliğinden değil, doğru planlama yapılmamasından kaynaklandığını ileri sürdü.

Eğitim politikalarının kısa vadeli çözümler yerine uzun vadeli bir vizyonla oluşturulması gerektiğini ifade eden Üredi, “Eğitim politikası günü kurtarma değil, geleceği planlama işidir.” dedi.

Komitede onaylanan tasarının öğretmen sendikalarıyla kapsamlı şekilde istişare edilmesi gerektiğini belirten Üredi, öğretmen eksikliği sorununun anayasal ilkeler çerçevesinde bilimsel yöntemlerle çözüme kavuşturulması çağrısında bulundu.

Programda ayrıca yoga etkinliği, dans ve jimnastik gösterileri, sahne performansları, konserler, tavla turnuvası, tombala etkinliği ve ödül törenleri yer alacak. Festival alanında kurulacak stantlar ise her gün saat 16.00'dan itibaren ziyaretçilerini ağırlayacak.

Festival, 2 Temmuz Perşembe günü Deniz Nasıfoğlu anısına düzenlenecek U11 Erkek Futbol Müsabakaları ile başlayacak, 5 Temmuz Pazar günü gerçekleştirilecek ödül töreniyle de sona erecek.

Festivalde "1. Paddle Fest Kıbrıs" etkinliği de düzenlenecek. Girne Belediyesi ile SUPKyrenia iş birliğinde 4-5 Temmuz tarihlerinde gerçekleştirilecek etkinlik kapsamında "Gün Doğumu Sürüşü", "SUP Festival Korteji" ve "Çıkarma Plajı Sürüşü" olmak üzere üç farklı etkinlik düzenlenecek.

SUPKyrenia'dan verilen bilgiye göre, etkinliklere katılmak isteyenler https://forms.gle/gYJ5nHAzKoWYM5JM6 linkine başvurarak kayıt yaptırabilecek.

Girne Belediyesi tarafından Deniz Yıldızı Yardım Derneği iş birliğinde düzenlenen Karaoğlanoğlu Spor Oyunları ve Deniz Şenliği’ne bu yıl Akdeniz Spor Birliği, KKTC Atletizm Federasyonu, Kıbrıs Türk Badminton Federasyonu, KKTC Voleybol Federasyonu, KKTC Okçuluk Federasyonu, Girne Belediyesi Tenis Kulübü, Kyrenia SUP Spor Derneği, Jivamukti Yoga katkı koyacak.

Operasyonda, bölgedeki bir mülkün arkasında bulunan nakliye konteynerleri ile kamufle edilmiş yer altı sığınaklarında toplamda 2,7 ton kokain ele geçirildi. Bunun, Avustralya'da bugüne kadar ele geçirilen en yüksek miktardaki kokain olduğu belirtildi.

Piyasa tahmini değerinin 500 milyon euro olduğu belirtiliyor.

Polis, olaya ilişkin 20'li yaşlarındaki iki erkeğin gözaltına alındığını bildirdi.

İskender Bey Meydanı'nda toplanan göstericiler, Zvernec'teki bir sahilin ABD Başkanı Donald Trump'ın kızı Ivanka Trump ile damadı Jared Kushner'le bağlantılı olduğu öne sürülen turizm projesi kapsamında satılmasını protesto etti.

Çeşitli pankartlar ve dövizlerin taşındığı protestolarda vatandaşlar, Arnavutluk bayraklarıyla Ulus Şehitleri Bulvarı'nda bulunan Başbakanlık binasına yürüdü.

Protestolara, çeşitli ülkelerden gelen diasporadaki Arnavutların da yoğun katılımı oldu.

- "Bu hükümet diktatörlüğe dönüşüyor"

Protestoculardan 42 yaşındaki Marius Sharra, AA muhabirine yaptığı açıklamada, hükümetin istifasını istediklerini söyledi.

Ülkesi için refah dilediğini belirten Sharra, "İtalya'dan buraya, Arnavut kardeşlerime destek olmak için geldim. Amacımız sevgili Arnavutluk'umuzu daha iyi bir hale getirmek, bir gün topraklarımıza geri dönebilmek, sağlık hizmetlerine ve temel hizmetlere erişebilmek ve dünyanın farklı yerlerinde çalışmak yerine ülkemiz için burada çalışabilmek." diye konuştu.

Başbakan Edi Rama'nın istifasını talep ettiklerini dile getiren Sharra, "Çünkü bu hükümetle nereye gittiğimizi ve nereye vardığımızı gördük." dedi.

Bir diğer gösterici 44 yaşındaki Erion İbraj da tüm gençlerin bu yönetim biçimine ve yolsuzluğa karşı olduklarını göstermek için ayağa kalkmalarından çok mutlu olduğunu vurguladı.

Hükümeti devirmek için ayağa kalkan gençleri tebrik eden İbraj, "Çünkü bu hükümet diktatörlüğe dönüşüyor ve tüm güç tek bir adamın elinde toplanmış durumda. Bu, (eski Arnavutluk diktatörü) Enver Hoca dönemini hatırlatıyor, bu normal değil. Milletvekili halkın temsilcisi olmalı, demokrasiye dönmeliyiz. Demokrasi, halkın sözü demektir. Bir adam sistemi mahvetti, kapattı, her şeyin kendi elinde olmasını istiyor ve biz buna katılmıyoruz." ifadelerini kullandı.

- Başbakan Rama, "projenin Trump ailesine ait olduğu" yönündeki iddiaları reddetmişti

Arnavutluk basınındaki haberlerde, Arnavutluk Özel Savcılığının söz konusu projeye ilişkin soruşturma başlattığı bildirilmişti.

Rama ise CNN'e yaptığı açıklamada, Zvernec'teki projenin Trump ailesine ait olduğu yönündeki iddiaları reddetmişti.

30 Mayıs'ta başlayan ve binlerce kişinin katıldığı gösterilerin 4'üncü gününde, polis göstericilere tazyikli suyla müdahale etmişti.

Kushner'le bağlantılı olduğu belirtilen projenin maliyetinin, yaklaş

Belediyeden verilen bilgiye göre, Tuğlu, Kıbrıs kültürünün önemli miraslarından keçe sanatının geçmişten bu güne uzanan hikâyesinin anlatıldığı “Keçenin Yolculuğu” adlı çalışmayı katılımcılarla paylaştı.

Fatma Çimen Tuğlu, 33 ülkeden 300’ü aşkın Cittaslow kentinin katılımıyla yapılan genel kurulda Mehmetçik-Büyükkonuk Belediyesi ile diğer Cittaslow belediyelerin yürüttüğü projeler hakkında da bilgi verdi.

KTÖS, KTOEÖS ve DAÜ-SEN’in de itiraz ettiği tasarının eğitim ihtiyaçlarından çok siyasi ve idari tercihler doğrultusunda hazırlandığını ileri süren Atan, tasarının eğitimde istikrarı güçlendirmek yerine belirsizlik yarattığını ve gençlerin öğretmenlik mesleğine olan güvenini zedelediğini savundu.

Eğitimde ortak aklın esas alınması gerektiğini belirten ve tasarıya ilişkin kaygılarını dile getiren Atan, şöyle devam etti:

“Atatürk Öğretmen Akademisi’nin kurumsal yapısının zayıflatılmasına, öğretmen yetiştirme sürecinin siyasallaştırılmasına ve liyakat ilkesinin aşındırılmasına karşı olduğumuzu kamuoyuna açıkça ilan ediyoruz.”

-“Toplumsal mutabakat sağlanmadan ilerletilen her adım, kamu vicdanında karşılık bulmayacaktır.”

Yasa tasarısının, toplumun ve eğitim camiasının itirazlarına rağmen Meclis gündemine alınmasını da eleştiren Atan, sürecin eğitim paydaşlarıyla yeterli istişare yapılmadan ilerletildiğini iddia etti.

Öğretmen sendikalarının görüşlerinin dikkate alınması gerektiğini söyleyen Atan, eğitim sistemine ilişkin düzenlemelerin Anayasa’ya aykırı yaklaşımlardan uzak ve bilimsel temelde şekillendirilmesi gerektiği yönünde görüş belirtti.

Hükümete yönelik eleştirilerini de dile getiren Atan, “Toplumsal mutabakat sağlanmadan, paydaşların görüşleri yok sayılarak ilerletilen her adım, kamu vicdanında karşılık bulmayacaktır.” dedi.

“Eğitim, bir toplumun geleceğidir. Atatürk Öğretmen Akademisi ise bu geleceğin temel taşıdır. Eğitimde gerilim değil uzlaşı; dayatma değil ortak akıl gereklidir.” ifadelerini kullanan Atan, AÖA’nın kurumsal kimliğinin korunması ve öğretmen yetiştirme sürecinin siyasi müdahalelerden arındırılması gerektiğini söyledi.

Sağlık kontrolünün ardından zanlılar, İstanbul Anadolu Adliyesi'ne sevk edildi.

Ne olmuştu?

İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığından yapılan açıklamada, Adalar Belediye Başkanı Akpolat, Belediye Başkan Yardımcıları Hüseyin Yılmaz ve Fırat Durak'la ilgili birim amirleri ve personelinin doğal ve arkeolojik sit alanı statüsünde bulunan Adalar bölgesinde usulsüz yerlere rüşvet karşılığı ruhsat verdikleri belirtilmişti.

Belediye yetkilileri ile iş sahiplerinin dosyaya yansıyan delillere göre rüşvet konusunda pazarlık yaptıkları, rüşvete konu paranın belediye yetkililerine veya belediye yetkilileriyle irtibatlı kişilere elden tesliminin sağlandığının anlaşıldığı aktarılan açıklamada, bu aşamada tespit edilen 40 eylemde 47 şüphelinin suça karıştığının tespit edildiği ifade edilmişti.

Delillerin ele geçirilmesi ve şüphelilerin yakalanması amacıyla İstanbul ve 3 ilde 90 adrese eş zamanlı yapılan operasyonda Belediye Başkanı Ali Ercan Akpolat'ın da aralarında bulunduğu 41 şüpheli gözaltına alınmıştı. Çalışmanın devamında bir zanlı daha yakalanmıştı.

Öte yandan, eski Adalar Meclis Üyesi olan müteahhit M.Ö'nün ikametinde yapılan aramada bulunan 258 bin dolar ve 13 bileziğe el konulmuştu.

Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.35 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 2 azalarak 78,43 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili de 75,12 dolardan alıcı buldu.

Fiyatlardaki düşüşte, ABD-İran görüşmelerinin ardından Tahran'a uygulanan petrol ihracatı kısıtlamalarının kaldırıldığı ve ABD'nin deniz ablukasının sona erdiğine ilişkin açıklamaların piyasalardaki arz endişelerini hafifletmesi etkili oldu.

Orta Doğu'da jeopolitik tansiyonu kalıcı olarak düşürecek nihai anlaşmaya ulaşılması amacıyla ABD ile İran arasındaki diplomatik temaslar, Pakistan ve Katar'ın arabuluculuğunda İsviçre'de devam ediyor.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, görüşmelerin ilk turunun ardından ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada, Pakistan ve Katar arabuluculuğunda Lübnan'daki savaşı sona erdirmeye yönelik ilerleme kaydedildiğini belirtti. Erakçi, İran'a uygulanan petrol ihracatı kısıtlamalarının kaldırıldığını, ABD'nin deniz ablukasının sona erdiğini ve ülkenin dondurulmuş varlıklarının bir kısmının serbest bırakıldığını bildirdi.

Katar ve Pakistan Dışişleri Bakanlıklarının yayımladığı ortak açıklamada, tarafların ve arabulucu ülkelerin katıldığı dörtlü görüşmelerin ilk turunun olumlu ve yapıcı bir atmosferde tamamlandığı ifade edildi. Açıklamada, ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan güvenli geçişini sağlayacak şekilde herhangi bir olay ve yanlış anlaşılmanın önüne geçmek amacıyla mutabakat zaptının 5. paragrafında belirtilen süre boyunca taraflar arasında bir iletişim kanalı oluşturulduğu bilgisine de yer verildi.

Brent petrolde teknik olarak 81,58 doların direnç, 76,12 doların ise destek olarak izlenebileceği belirtiliyor.

Ulusal hava durumu kuruluşlarından gelen çeşitli tahminler, bunun şimdiye kadar kaydedilen en güçlü El Nino'lardan biri, yani muhtemel bir "süper" El Nino olabileceğini gösteriyor.

El Nino'nun kesin zamanlamasını ve şiddetini tahmin etmek zor olabilir ve bilim insanları ipuçları bulmak için Büyük Okyanus'un orta kesimlerindeki bir bölgede koşulları izliyor.

El Nino, rüzgarlardaki değişim nedeniyle daha sıcak suların tropikal Büyük Okyanus'a yayılmasıyla oluşur.

Bir El Nino olayı bekleniyordu, ancak birçok bilim insanı bunun alışılmadık derecede güçlü olabileceğine inanıyor.

İngiltere Meteoroloji Ofisi'nde aylık ve yıllık tahminlerden sorumlu Prof. Adam Scaife, "Büyük bir olayın geleceğinden çok eminiz. Hatta rekor bir olay bile olabilir" diyor.

Bilim insanlarının güçlü bir El Nino beklemelerinin nedenlerinden biri okyanus yüzeyinin derinliklerinde yatıyor.

Uydu, şamandıra ve okyanus şamandıralarından elde edilen veriler, Büyük Okyanus'ta doğuya doğru, yüzlerce metre derinliğe kadar ilerleyen, alışılmadık derecede sıcak bir su dalgasının (bazı yerlerde ortalamanın 6°C üzerinde) olduğunu gösteriyor.

ABD bilim kuruluşu NOAA'nın İklim Tahmin Merkezi'nden fizik bilimci Michelle L'Heureux, bu suların sıcaklığının "gördüğümüz en güçlü El Nino olaylarından bazılarıyla yarışabileceğini" söylüyor.

Bu derin deniz ısısı genellikle yüzeydeki daha sıcak suların habercisi ve bu da yukarıdaki havayı ısıtarak dünya çapındaki hava modellerini bozmaya katkıda bulunuyor.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, “El Nino koşulları, küresel ısınmanın ateşine benzin dökecek” dedi. “Etkileri daha da sert olacak, daha da uzağa yayılacak ve yıkıcı bir hızla sınırları aşacak.”

Hiçbir El Nino olayı birbirinin aynısı değil ve farklı yerler yılın farklı zamanlarında etkilenebiliyor.

Ancak güçlü bir El Nino, tipik olarak Güney Amerika, Güneydoğu Asya ve Avustralya'nın bazı bölgelerinde sıcak ve kuru havayı besleyerek kuraklık ve orman yangınları olasılığını artırır.

Ayrıca Hint musonunu zayıflatabilir ve Büyük Afrika Boynuzu'nun kuzey bölgelerine daha kurak koşullar getirebilir; daha yoğun yağışlar ise ABD'nin güneyinde sel riskini artırabilir.

El Nino, İngiltere kışlarının ılıman başlaması ve soğuk bitmesi olasılığını bile artırabilir fakat kuzeybatı Avrupa'daki hava durumuyla bağlantıları o kadar güçlü değil.

Geçmişteki olaylar, gıda fiyatlarında ani artışlara ve küresel düzeyde yüz milyarlarca, hatta trilyonlarca dolarlık gelir kaybına yol açtı. Mahsul kıtlığı ve ticaretteki aksamalar tedarik zincirleri ve ekonomiler üzerinde dalgalanmalara neden oldu.

ABD'deki Berkeley Earth grubundan iklim bilimci Zeke Hausfather, "2027 yılının, şu anki tahminlere göre, dünyanın kayıtlara geçen en sıcak yılı olması çok muhtemel" diyor.

Trump yaptığı paylaşımda, petrolün yeniden aktığını, İran'ın asla nükleer silaha sahip olamayacağını, borsaların yükseldiğini, istihdamın rekor seviyede olduğunu ve fiyatların düştüğünü belirtti.

Ülkenin hiç olmadığı kadar güçlü, güvenli ve saygın olduğunu savundu.

Ancak bölgede 13 Amerikan askerinin ve 7 bin 500'den fazla sivilin hayatını kaybettiği 100 günden uzun süren çatışmanın ardından nelerin değiştiğine dair objektif bir analiz, Trump'ın açıklamalarından daha farklı bir tablo ortaya koyuyor.

Maliyet, yaklaşık 40 milyar doları buluyor

Savaşın görünen maliyeti yaklaşık 40 milyar dolar ancak toplam bedel çok daha yüksek
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezinin (CSIS) hazırladığı analizden elde edilen ön verilere göre, çatışmanın Savunma Bakanlığına maliyeti yaklaşık 40 milyar doları buluyor.

CSIS kıdemli danışmanı Mark Cancian, bu rakamın mühimmat maliyetini, imha edilen ekipmanı ve üslerdeki hasarı içerdiğini, ancak bakanlığın 2026 mali yılı bütçesinde zaten yer alan operasyonel maliyetleri kapsamadığını belirtti.

Hükümet kaynakları, Pentagon'un ek finansman için 80 milyar dolarlık bir talepte bulunduğunu bildirdi. Kaynaklardan biri, bu talebin 20 milyar dolardan azının İran savaşından kaynaklanan acil ihtiyaçlarla ilgili olduğunu ve bölgedeki tesislerin onarımı ile ABD üslerinin maliyetlerini içermediğini ekledi.

Buna mühimmata harcanan yaklaşık 26 milyar dolar da dahil

Cancian, en büyük harcamanın mühimmata yapıldığını belirterek, uzun menzilli, son derece gelişmiş ve pahalı silahların yoğun şekilde kullanıldığını ifade etti. Örneğin, bir Tomahawk füzesinin maliyeti yaklaşık 2,5 milyon doları buluyor ve ABD bunlardan yaklaşık bin adet kullandı.

Askeri yetkililer ve uzmanlar, ordunun önemli füze envanterinin büyük bir kısmını tükettiğini kaydediyor. Trump, savunma şirketlerini daha fazla silah üretmeye zorlamak için haziran ayı başında Savunma Üretim Yasası'nı uygulamaya koydu.

CSIS verilerine göre, daha az sıklıkta düzenlenen saldırılar ve pahalı silahların kullanımının azalmasıyla savaşın günlük maliyeti zamanla düştü.

Düşünce kuruluşu, savaşın ilk 100 saatinin 3,7 milyar dolara mal olduğunu hesapladı. Çatışmaların 12'nci gününde ise toplam maliyet yaklaşık 16,5 milyar dolara ulaştı.

Savunma Bakanlığı masrafların en büyük kısmını üstlenirken, çatışma İç Güvenlik ve Gaziler Bakanlığı gibi diğer kurumlara 1 milyar dolara mal oldu. Cancian, bu miktarın yaklaşık 165 milyon dolarının yüksek yakıt fiyatlarıyla ilgili olduğunu aktardı.

Benzin fiyatları hala yüksek

Savaş benzin fiyatlarını yükseltti. Bu durum, fosil yakıt sondajını gündeminin önemli bir parçası haline güncelleyen Trump için olumsuz bir gelişme oldu.

ABD yıllardır en büyük petrol ve gaz üreticisi konumunda bulunsa da pazar karmaşık ve küresel bir yapı barındırıyor. Benzin fiyatları ülke genelinde ortalama 3 doların altındayken, savaşın büyük bölümünde 4 doların üzerine çıktı.

Hürmüz Boğazı üzerinden petrol trafiğinin yeniden başlamasıyla fiyatların düşmesi bekleniyor, ancak bu durumun zaman alacağı öngörülüyor.

ABD genelinde benzin ortalaması cuma günü 3,97 dolar oldu. Perşembe günü ise fiyatlar 30 Mart'tan bu yana ilk kez 4 doların altına geriledi.

Brown Üniversitesinin enerji maliyeti takip sistemine göre, Amerikan haneleri savaş olmasaydı ödeyecekleri miktardan ortalama 253 dolar daha fazla harcadı.

Dizel fiyatlarındaki artış zincirleme etki yaratıyor

Amerikalılar benzin fiyatlarının yükünü hissederken, çiftçiler ve nakliyeciler dizel fiyatlarındaki artıştan etkilendi. Savaş başlamadan önce ortalama fiyat 3,80 dolar civarındayken, 15 Haziran itibarıyla bu rakam 5 doların üzerinde seyrediyor.

Brown Üniversitesinin verilerine göre, artan fiyatlar nedeniyle Amerikalılar dizel için fazladan yaklaşık 27,1 milyar dolar harcadı. Savaş aynı zamanda gübre fiyatlarını da artırdı ve bu durum tarım üzerinde uzun vadeli etkilere yol açıyor.

Stratejik petrol rezervi 1983'ten bu yana en düşük seviyede

Körfez kıyısındaki tuz mağaralarında tutulan ülkenin acil durum petrol rezervi, hem Biden yönetiminin Rusya-Ukrayna savaşı sürecindeki hamleleri hem de Trump yönetiminin İran savaşı nedeniyle tükendi. Rezerv şu anda, Reagan yönetimi döneminde ilk kez doldurulmaya başlandığı 1983 yılından bu yana en düşük seviyesinde bulunuyor.

Dünya 1,15 milyar varil petrol arzı kaybetti

Orta Doğu'dan yaklaşık dört aydır petrol çıkışı yapılmıyor. Kpler verilerine göre dünya, savaş boyunca toplamda 1,15 milyar varil petrol arzı kaybetti. Bu nedenle dünya, ham petrolü bulabildiği diğer yerlerden tedarik etmeye çalıştı.

Venezuela ve Brezilya üretimi artırdı. Amerika Birleşik Devletleri Avrupa'ya büyük miktarda jet yakıtı, Avustralya'ya ise dizel gönderdi.

Trump yönetiminin yüz milyonlarca varil Rus ve İran petrolüne yönelik yaptırımları kaldırmasının yanı sıra 32 ülke tarihin en büyük acil petrol stoku salınımını koordine etti.

Ancak bu adımlar yeterli olmadı ve petrol şirketleri müşterilerinin talebini karşılamak için kendi stoklarını kullanmaya başladı.

Cushing'deki depolar tükeniyor

Amerika Birleşik Devletleri genelinde yakıt dağıtımı yapan Oklahoma, Cushing'deki kritik petrol merkezi operasyonel sınır seviyesine ulaştı. Depolardaki yakıt miktarının kritik seviyelere düşmesi, boru hatlarındaki basıncın korunmasını ve müşterilere petrol ulaştırılmasını zorlaştırıyor.

ABD Enerji Enformasyon İdaresi, geçen hafta Cushing'deki depolarda sadece 20 milyon varil petrol kaldığını bildirdi. Trump, çarşamba günü Versailles'daki G7 zirvesinde bu sorunu kabul ederek rezervlerin yaklaşık dört hafta içinde tükeneceğini ifade etti.

Enflasyon yükseliyor

Trump, uyguladığı politikaların fiyatları neden yükselttiğini açıklamakta zorlanıyor. Zaman zaman karşılanabilirlik fikrinin bir aldatmaca olduğunu söyleyen Trump, son dönemde ise enflasyonun daha da kötü olabileceğini ve savaş bittiğinde fiyatların hızla düşeceğini savundu.

Ancak enflasyonun düşmesi fiyatların daha yavaş artması anlamına geliyor, fiyatların fiilen gerilemesi anlamını taşımıyor.

Çalışma İstatistikleri Bürosunun son verilerine göre, enerji fiyatlarının etkisiyle yıllık enflasyon üç yıldır ilk kez yüzde 4'ün üzerine çıktı. Bu oran salgın dönemindeki yüksek seviyelerden uzak olsa da Federal Rezerv'in (Fed) faiz oranlarını düşürmek için görmek istediği seviyenin iki katı olarak kayıtlara geçti. Kalıcı yüksek enflasyon, Fed'in geçen hafta faiz indirimine gitmeme kararını da açıklıyor.

Fiyatlar şu anda ortalama bir Amerikan çalışanının maaş artışından daha hızlı yükseliyor. Enflasyon nisan ve mayıs aylarında maaş artışlarını eritirken, bu durum 2023'ten beri ilk kez yaşandı.

Tüketici güveni hafif arttı ancak hala tarihi düşük seviyelere yakın

Amerikalılar arasında bazı iyimserlik işaretleri görülüyor. Michigan Üniversitesi tarafından yapılan ankete göre, tüketici güveni üç ay üst üste düştükten sonra haziran ayında yükseldi. Ancak bu oran hala tarihi ortalamaların oldukça altında bulunuyor.

Genel güven eksikliği sadece savaştan kaynaklanmıyor. Amerikalılar 2020'den bu yana ekonomiyi etkileyen art arda tarihi olaylar yaşadı. Bu durum, son yıllardaki ekonomik şokların atlatılması için tüketici güveninde sürdürülebilir bir artış döneminin gerçekleşmesini engelledi.

Borsalar yükselişte

Piyasa endeksleri savaşın hemen ardından düşüş yaşadı ancak Trump, piyasaların savaşa rağmen rekorlar kırmaya devam ettiği yönünde açıklamalarını sürdürüyor.

Amerikalılar enflasyon ve savaşın neden olduğu benzin fiyatları nedeniyle ekonomi konusunda karamsar olsa da yatırımcılar faaliyetlerine bağlı kalıyor. SpaceX ve yapay zeka sektöründeki büyük halka arzlar da yatırımcıların borsaya olan ilgisini korumasını sağladı.

Tahviller değer kaybediyor

Savaş sırasındaki benzin fiyatlarındaki artış nedeniyle büyüyen enflasyon endişeleri tahvil satışlarını hızlandırdı. Bu durum, gösterge 10 yıllık ABD Hazine tahvili getirisini mayıs ayında son bir yılın en yüksek seviyesine çıkardı, ardından bir miktar gerileme kaydetti. 10 yıllık tahvil getirisi; kredi kartları, otomobil kredileri ve konut kredileri dahil olmak üzere tüketici kredi oranlarını doğrudan etkiliyor.

Konut kredisi faizleri yüksek seviyede

Freddie Mac verilerine göre, ortalama 30 yıllık sabit konut kredisi faizi geçen hafta yüzde 6,52'den yüzde 6,47'ye geriledi. Yüksek tahvil getirileri konut kredisi faizlerini yukarı çekerek konut piyasasının durağanlaşmasına neden oldu.

Federal Rezerv Başkanı Kevin Warsh, merkez bankasının fiyat artışlarını kontrol altına almak için daha güçlü adımlar atacağını ifade etti. Piyasa, Fed'in bu yılın sonlarında faiz artırımına gitmesini ve konut kredisi faizlerini de beraberinde yükseltmesini bekliyor.

Trump'ın onay oranı düşük seyrediyor

Başkanın kararlı bir destekçi kitlesi bulunsa da ülkenin büyük çoğunluğu onun görev performansını onaylamıyor.

Trump'ın onay oranı savaş başlamadan önce de yüzde 40'ın altına gerilemiş durumdaydı. Şubat ayında Amerikalıların yüzde 38'i Trump'ın performansını onaylarken, bu oran 15 Haziran itibarıyla yüzde 37 seviyesinde bulunuyor.

Son yapılan Fox News anketine göre, kayıtlı seçmenlerin yüzde 31'i Trump'ın ekonomi yönetimini, yüzde 35'i ise İran politikasını onayladığını belirtiyor.

Dilan Gölbaşı İle Kritik | Konuk: Armağan Candan (CTP Milletvekili)

DİLAN GÖLBAŞI İLE KRİTİK: FIRAT ATASER (LAÇ BELEDİYESİ BAŞKANI)

OLD PADDY’NİN AÇILIŞI YAPILDI

KOOPBANK DEREBOYU ŞUBESİ AÇILDI

www.kibristurk.com

FACEBOOK: Kibristurkhaber

İNSTAGRAM: kibristurkhaber

YOUTUBE: kibristurkhaber

TWİTTER: kibristurk

WHATSAPP: 0548881974

60 SANİYEDE HABERİN ÖZÜ - 14 TEMMUZ 2023