Lefkoşa, Concord Tower Hotel’de düzenlenen etkinliğe ana muhalefet Cumhuriyetçi Türk Partisi Genel Başkanı Sıla Usar İncirli, Ekonomi ve Enerji Bakanı Hasan Taçoy, bazı milletvekilleri, ekonomi uzmanları, akademisyenler ve sivil toplum örgütü temsilcileri katıldı.
Etkinliğin açılış konuşmalarını Dünya Bankası, AB Ülkeleri Bölüm Direktörü Anna Akhalkatsi, Avrupa Komisyonu Bölüm Şefi Chrystelle Lucas ve Başbakanlığa bağlı AB Koordinasyon Merkezi Başkanı Selçuk Yürükoğulları yaptı.
Açılış konuşmaları sonrasında Ekonomist Maryna Sidarenka, “Son Ekonomik Gelişmeler ve Kısa Vadeli Görünüm” konusunda konuşurken, Ekonomist Rishhabh Choudhary de “Kıbrıs Türk Ekonomisinde Enflasyonun Belirleyici Unsurlarını Anlamak” başlıklı sunumu gerçekleştirdi.
Etkinlik, Maryna Sidarenka’nın “Değerlendirilebilecek Olası Politikalar” başlıklı çözüm önerilerinin ardından katılımcıların sorularının cevaplanmasıyla son buldu.
-Akhalkatsi
Dünya Bankası, AB Ülkeleri Bölüm Direktörü Anna Akhalkatsi açılışta yaptığı konuşmada, 2026 Makroekonomik İzleme Raporu'nun ana konusunun enflasyon olduğunu belirterek, ülkede yaşanan enflasyonun, uzun süreli seyreden enflasyon olma özelliği taşıdığını söyledi.
Akhalkatsi, ülkede yaşanan enflasyonun farklı nedenleri olduğunu aktararak, iç dinamiklerden kaynaklı nedenlerin karar alıcıların bazı reformları ile iyileştirilebileceği değerlendirmesinde bulundu.
Merkez Bankası iş birliğinde "nowcasting" modeli geliştirildiğini dile getiren Akhalkatsi, bu model sayesinde ekonominin gerçek zamanlı bir şekilde ne durumda oladuğunun anlaşılmasının sağlanacağını, dolayısıyla da karar vericilerin politika alma süreçlerine olumlu yönde katkı sağlanabileceğini işaret etti.
Bu yılki raporun 11. rapor olduğunu da belirten Akhalkatsi, amaçlarının Kıbrıs Türk ekonomisinde bir fark yaratılmasına destek vermek olduğunu kaydetti.
Akhalkatsi, ileriki dönemlerde de destek vermeye devam edeceklerinin sözünü verdi.
-Lucas
Avrupa Komisyonu Bölüm Şefi Chrystelle Lucas ise konuşmada, “Kıbrıs Türk toplumuna destek vermek için buradayız.” diyerek, Dünya Bankası ve ekibine hazırladıkları kapsamlı rapor için teşekkür etti.
Lucas, ilgili raporun sadece durum analizini içermediğini ve çözüm önerini sunduğunu da aktararak, buradaki makrogelişmeleri inceleyerek, destek olmaya çalıştıklarını yineledi.
Dünya Bankası ile yapılan çalışmanın amaçları hakkında da konuşan Lucas, hedeflerinin Kıbrıs Türk ekonomisinin gelişime katkı koymak, adadaki ekonomik entegrasyonu oluşturmak ve ülkedeki özel sektörün güçlenmesini sağlamak olduğunu belirtti.
Lucas, AB’nin bu yöndeki çalışmaları kararlılıkla desteklediğini de söyleyerek, “Kıbrıs Türk toplumunu desteklemeye devam edeceğiz.” dedi.
Çalışmalar kapsamında yerel paydaşlarla da iş birliğinde olduklarına dikkat çeken Lucas, bu raporla sorunların neler olduğunu ortaya koyduklarını ancak önemli olan bu çalışmanın Kıbrıs Türkleri tarafından sahiplenilmesi olduğunu kaydetti.
Lucas, Kıbrıs Türk ekonomisinin geliştirilmesi ve ada genelinde köprülerin kurulabilmesi için her zaman hazır oldukları mesajını vererek, çalışmaya ve sürece katkı koyan herkese teşekkür etti.
-Yürükoğulları
AB Koordinasyon Merkezi Başkanı Selçuk Yürükoğulları ise etkinlikte yaptığı konuşmada, bugün Kuzey Kıbrıs Makroekonomik İzleme Raporu’nun temel bulgularını değerlendirmek ve ileriki döneme ilişkin iş birliği fırsatlarını istişare etmek için toplanıldığını belirterek, çalışmanın hazırlanmasında emeği olan Dünya Bankası uzmanlarına teşekkür etti.
Yürükoğulları, bu tür raporların ekonomik gelişmeleri bilimsel ve teknik veriler ışında değerlendirmek açısından önemli olduğunu belirterek, bu sayede geleceğe yönelik politika seçeneklerinin çeşitlendirildiğini ve kurumsal kapasitenin geliştirildiğini söyledi.
Son yıllarda küresel ekonominin enflasyon, enerji maliyetleri, tedarik zincirlerinde değişimler yarattığını kaydeden Yürükoğulları, bu durumun finansal belirsizlikler yanında küçük ve dışa açık ekonomiler üzerinde önemli etkileri olduğunu belirtti.
Yürükoğulları, Kuzey Kıbrıs ekonomisinin de bu süreçten etkilendiğini aktararak, ekonomik istikrarın güçlendirilmesi, sürdürülebilir büyümenin desteklenmesi ve yatırım ortamının geliştirilmesinin öncelikleri arasında olduğunun altını çizdi.
Avrupa Birliği Koordinasyon Merkezi olarak temel yaklaşımları hakkında bilgi veren Yürükoğulları, uluslararası kuruluşlar tarafından ortaya konulan teknik değerlendirmeleri ile ülkenin kalkınma öncelikleri arasında güçlü bir bağ kurulmasını istediklerini dile getirdi.
Yürükoğulları, AB standartlarına uyum çalışmalarının yalnızca mevzuat düzenlemelerinden ibaret olmadığına da dikkat çekerek, amaçlarının vatandaşların yaşam kalitelerini yükseltmek olduğuna vurgu yaparak, çalışmaya katkı koyanlara teşekkür etti.
-Sidarenka
Ekonomist Maryna Sidarenka, “Son Ekonomik Gelişmeler ve Kısa Vadeli Görünüm” başlıklı sunumunda, Kıbrıs Türk ekonomisindeki büyümenin 2025 yılı itibarıyla hız kestiğini kaydetti.
Enflasyonun gerilediğini ancak hizmetler sekmesinde yüksek seyretmeye devam ettiğini dile getiren Sidarenka, eğitimin ise yüzde 66,6’lık oranıyla en yüksek enflasyona sahip olduğunu söyledi.
Sidarenka, hizmetler sekmesinde en önemli unsurun istihdam olduğunu da aktararak, bu nedenle çalışanlara ödenen maaş ve ücretlerin ekonomik baskıyı arttırdığını da ifade etti.
Yerel iş gücünün yabancı iş gücüne bağlılığının arttığı bilgisini paylaşan Sidarenka, bu doğrultuda gençlerin aldıkları eğitimin potansiyelinden tam olarak yararlanılamadığı yönünde görüş sundu.
Sidarenka, iş gücü piyasasındaki toplumsal cinsiyet dağılımı hakkında da konuşarak, erkeklerin yüzde 65, kadınların ise çocuk veya yaşlı bakımı gerekçesiyle yüzde 39,4 oranında iş gücünde temsil edildiklerini dile getirdi.
Bu süreçte bankacılık kapsamında krediler alanında genişleme yaşandığını ancak bu genişlemenin yatırım odaklı değil, kredi kartlarının ödenmesi yönünde yaşandığını söyleyen Sidarenka, kredi büyümesinin mevduatın önüne geçtiği değerlendirmesinde bulundu.
Sidarenka, mali açığın büyümesinin yüksek maliyetli iç borçlanmaya bağımlılığı arttırdığını da savunarak, bunun sürdürülebilir bir yapı olmadığını ileri sürdü.
-Choudhary
Ekonomist Rishhabh Choudhary de “Kıbrıs Türk Ekonomisinde Enflasyonun Belirleyici Unsurlarını Anlamak” başlıklı sunumunda, Kıbrıs Türk ekonomisinde enflasyonun yüksek ve geniş tabanlı olduğunu aktararak, enflasyonun belirleyici nedenleri hakkında bilgi verdi.
Choudhary, Türkiye’de yaşanan makroekonomik şokların ülkede yaşanan enflasyona hızla yansıdığını ifade ederek, bunun Türkiye Cumhuriyeti ile yapılan ticaret, ortak kullanılan para birimi, mali transferler ve ülkede geniş yer bulan Türkiye firmaları olduğunu savundu.
Enflasyon üzerinde baskı unsuru olan dış faktörler bulunduğunu da belirten Choudhary, bunların başında enerji fiyatlarının geldiğini söyledi.
- Sidarenka
Etkinlikte yeniden söz alan Maryna Sidarenka, çözüm önerileri konusunda bilgi vererek, düzenleyici engelleri azaltmak, mali disiplini yerleştirmek yanı sıra tahmin ve izleme kapasitesini güçlendirmenin önemini işaret etti.
Sidarenka, düzenleyici engellerin azaltılması kapsamında özellikle ithalat prosedürlerinin sadeleştirilmesinin önemine vurgu yaparak, ithal ürünler için yüksek fiyat uygulaması olduğunu ve söz konusu fiyatların düşürülmesinin maliyetleri de düşüreceğini belirtti.
Mali disiplini yerleştirmek gerektiğini de kaydeden Sidarenka, basit ve güvenilir mali çipa uygulamasını önererek, iç piyasalarda güven ve öngörülebilirliğin sağlanmasının altını çizdi.
Sidarenka, son olarak tahmin ve izleme kapasitesinin arttırılmasına dair bilgi vererek, bu kapsamda daha hızlı ve daha zamanlı makro verilerin kullanılması ile güçlü bir mali yönetimin gerekliliğini aktardı.
